Kişisel verilerin hukuka aykırı biçimde ele geçirilmesi hâlinde ilgili kişinin elindeki en güçlü koz, ihlalin teknik ayrıntısı değil, izlediği başvuru zincirinin belgelenmiş olmasıdır. 6698 sayılı Kanun, Kurula şikâyet yolunu doğrudan değil, veri sorumlusuna yapılan başvurunun ardından açar. Bu sıranın atlanması, esasen haklı bir şikâyetin usulden sonuçsuz kalmasına yol açar.
Zorunlu ilk adım: veri sorumlusuna başvuru
İlgili kişi öncelikle veri sorumlusuna yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle başvurur. Veri sorumlusunun talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırması beklenir. Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya hiç cevap verilmemesi hâlinde Kurula şikâyet yoluna gidilir. Şikâyet için cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz günlük, her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler.
İhlalin varlığını gösteren deliller
- Veri sorumlusunun yayımladığı ihlal bildirimi metni ve yayım tarihi
- Verinin sızdırıldığını gösteren ekran görüntüleri ve bildirim e-postaları
- Sızıntı sonrasında artan hedefli arama, mesaj ve dolandırıcılık girişimlerinin kaydı
- Başvuru dilekçesinin gönderim belgesi ve varsa kayıtlı elektronik posta teyidi
- Verinin hangi kanaldan paylaşıldığına dair sözleşme ve aydınlatma metinleri
Şikâyet dilekçesinin ispat mimarisi
Dilekçede hangi verinin, hangi tarihte, hangi işleme faaliyeti sırasında ihlale uğradığı ayrı ayrı gösterilmelidir. Aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilmediği, açık rıza alınmadığı veya rızanın hizmet şartına bağlandığı iddia ediliyorsa, bu iddiaların her biri ayrı belgeye dayandırılmalıdır. Genel ifadelerle kurulan şikâyetler, incelemeyi zorlaştırdığı gibi eksik değerlendirme riskini de artırır.
Tazminat yolu ayrı işler
Kurul nezdindeki süreç idari denetim ve yaptırım yönüne ilişkindir. Uğranılan maddi ve manevi zararın karşılanması talebi ise genel hükümler çerçevesinde ayrıca ileri sürülür. Bu ikinci yolda zararın miktarı ve ihlalle bağlantısı ispatlanması gereken unsur olduğundan, gider belgeleri ve zarar doğuran işlemlerin kayıtları en baştan biriktirilmelidir.
Başvuruda biçim eksikleri
Şikâyet, esasa girilmeden önce biçim yönünden de değerlendirilir. Başvuranın kimlik ve iletişim bilgilerinin eksik olması, veri sorumlusuna yapılan başvurunun tarihinin gösterilmemesi ya da talebin somutlaştırılmaması, dosyanın tamamlanması istenerek geri dönmesine yol açabilir. Bu nedenle şikâyet ekine başvuru dilekçesi, gönderim belgesi ve alınan cevabın tamamı konulmalı; hangi hususun hangi ekle ispatlandığı dilekçede ayrıca belirtilmelidir.
Not
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır; veri kategorisi, işleme şartı ve ihlalin kapsamı sonucu değiştirebilir. Süreler işlemeye başlamadan hukuki görüş alınması yerinde olacaktır.