Boşanma dosyalarında taraflar genellikle çok şey anlatır, az şey ispat eder. TMK, HMK ve 4787 sayılı Kanun çerçevesinde yürütülen yargılamada başarı, iddianın hangi sebebe dayandırıldığı ile o sebebin süresi içinde ileri sürülüp sürülmediğine bağlıdır.
Önce Hukuki Sebebi Seçin
Genel boşanma sebebi ile özel boşanma sebepleri farklı ispat yükü doğurur. Evlilik birliğinin temelinden sarsılması iddiasında kusur karşılaştırması yapılırken; zina, hayata kast veya pek kötü muamele gibi özel sebeplerde olayın kendisi ispatlandığında sonuç değişir. Ancak özel sebepler süreye tabidir: dava hakkı olan eşin öğrenmesinden başlayarak altı ay ve her hâlde olayın üzerinden beş yıl geçmekle bu hak düşer. Affeden eşin ise dava hakkı bulunmaz.
Süreyi Tüketen Davranışlar
Öğrendikten sonra birlikte yaşamaya devam etmek, olayın ardından yapılan barışma girişimleri ve karşı tarafa gönderilen affedici nitelikteki mesajlar, özel sebebe dayanma imkânını zayıflatır. Bu nedenle olayı öğrenme tarihi, sonraki iletişimin içeriği ve ayrı yaşamaya başlama tarihi bir zaman çizelgesinde toplanmalıdır. Bu çizelge aynı zamanda hangi hukuki sebebin seçileceğini de gösterir.
Delilin Hukuka Uygunluğu
Delil ne kadar çarpıcı olursa olsun, elde edilme biçimi tartışmalıysa dosyaya zarar verebilir. Eşin telefonuna izinsiz erişilerek elde edilen kayıtlar, ortak kullanım alanı dışında yapılan gizli ses ve görüntü kayıtları bakımından hem delil değeri hem de ayrı bir hukuki sorumluluk gündeme gelir. Buna karşılık tarafın kendisine gönderilmiş mesajlar, ortak yaşam alanına ilişkin kayıtlar ve üçüncü kişilerin doğrudan gözlemleri güvenli zemindedir.
Delil Listesinin Kurulması
- Tanıklar: kulaktan duyma değil, doğrudan gözleme dayanan beyanlar tercih edilir.
- Yazışmalar: tarih ve gönderen bilgisi görünecek biçimde, seçilerek sunulur.
- Sağlık ve kolluk kayıtları: darp raporu, koruma kararı dosyaları ve başvuru tutanakları.
- Ekonomik belgeler: nafaka ve tazminat talepleri için gelir, harcama ve malvarlığı kayıtları.
Yan Taleplerin İhmal Edilmemesi
Velayet, kişisel ilişki, nafaka, tazminat ve katkı payı talepleri boşanma davasıyla birlikte kurulmalıdır. Özellikle mal rejiminden doğan talepler, boşanma kararının kesinleşmesiyle bağlantılı bir zamanlama gerektirdiğinden, ayrı bir takvimde izlenmelidir. Yan talepler için delil toplanmadan yürütülen dosyalarda karar, boşanma yönünden olumlu olsa bile ekonomik sonuçlar beklentinin gerisinde kalabilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; evlilik süresi, çocukların durumu ve delillerin niteliği sonucu belirlediğinden, dava açmadan önce dosyanızın bütünüyle değerlendirilmesi yerinde olacaktır.