Nafaka uyuşmazlıklarında karar, tarafların anlatımından çok dosyaya giren sayısal verilerle şekillenir. TMK'nın nafakaya ilişkin hükümleri ile HMK'nın ispat kuralları birlikte uygulanır; 4787 sayılı kanun ise davanın hangi mahkemede görüleceğini belirler. Talebin türü değiştikçe ispat edilmesi gereken olgular da değişir.
Hangi Nafaka İsteniyor
Tedbir nafakası dava süresince geçici koruma sağlar; iştirak nafakası çocuğun bakım giderlerine katılımı ifade eder; yoksulluk nafakası boşanma nedeniyle yoksulluğa düşen eş için gündeme gelir; yardım nafakası ise altsoy, üstsoy ve kardeşler arasındaki bakım yükümlülüğüne dayanır. Bunların hepsi aynı dilekçede istenebilir; ancak her biri için ayrı dayanak gösterilmezse, talep eksik incelenmiş olarak sonuçlanabilir.
Gelir ve Gider Tablosunu Kurmak
- Bordro, işyeri yazısı ve sosyal güvenlik hizmet dökümü
- Banka hesap hareketleri ve düzenli ödeme kalemleri
- Kira, aidat, okul, kreş, sağlık ve ulaşım giderlerine ait belgeler
- Tapu, araç ve şirket ortaklığı kayıtları
- Kayıt dışı çalışma iddiası varsa tanık beyanı ve yaşam düzeyini gösteren veriler
Karşı tarafın beyan ettiği gelirin gerçeği yansıtmadığı düşünülüyorsa, sadece itiraz etmek yeterli olmaz; harcama düzeyini gösteren somut veriler sunulmalıdır.
Değişen Koşullar ve Uyarlama Talepleri
Nafaka hükmü, verildiği tarihteki koşullara dayanır. Tarafların gelirinde, çocuğun ihtiyaçlarında veya ekonomik koşullarda esaslı bir değişiklik olduğunda artırım ya da azaltım istenebilir. Bu tür dosyalarda ispat, karşılaştırmalı olarak yapılır: hükmün verildiği andaki tablo ile bugünkü tablo yan yana konur. Yalnızca genel geçim koşullarına atıf yapmak yerine, aradaki farkı gösteren belgelerin dönemsel biçimde sunulması gerekir. Nafakanın ödenmemesi hâlinde ise icra takibi ve ayrıca öngörülen yaptırım yolu gündeme gelebilir.
Anlaşma Yolu Nerede Mümkün
Aile hukukunda tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği konular bakımından arabuluculuk yolu açık değildir; buna karşılık boşanmanın mali sonuçlarına ilişkin bazı taleplerde tarafların anlaşması mümkündür. Özellikle anlaşmalı boşanma protokolü hazırlanırken, nafakanın miktarı kadar artış ölçütü, ödeme günü, ödeme kanalı ve çocukla kişisel ilişkinin ayrıntısı da yazılmalıdır. Belirsiz bırakılan her kalem, kısa süre içinde yeni bir uyuşmazlığa dönüşme eğilimindedir. Protokolün hâkim tarafından uygun bulunmaması ihtimaline karşı alternatif bir metin hazır tutulması da zaman kazandırır.
Not
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tarafların ekonomik durumu, çocuğun yaşı ve dosyanın aşaması sonucu doğrudan etkiler. Talep oluşturmadan önce kendi koşullarınıza göre hukuki görüş almanız yerinde olacaktır.