Boşanmanın mali sonuçları içinde en çok hak kaybı doğuran başlık mal rejimi tasfiyesidir. TMK ve HMK çerçevesinde katılma alacağı, değer artış payı ve kişisel mal ayrımı hesaplanırken belirleyici olan, tarafların beyanı değil banka, tapu ve sicil kayıtlarıdır. Bu kayıtların önemli bir bölümü boşanma davası sırasında kolayca temin edilebilirken, dava kesinleştikten sonra erişim güçleşir.
Kritik Tarih: Rejimin Sona Erme Anı
Edinilmiş mallara katılma rejimi, boşanma hâlinde dava tarihinde sona erer. Bu nedenle hangi malın hesaba katılacağı, satın alma tarihi ile dava tarihinin karşılaştırılmasıyla belirlenir. Dava açıldıktan sonra yapılan devirler tasfiye dışı kalmaz; aksine, alacağı azaltmaya yönelik devirler ayrı bir tartışma başlığı doğurur.
Boşanma Sürerken Toplanması Gereken Kayıtlar
- Evlilik süresince açılmış tüm banka hesaplarının dökümü ve kredi kayıtları
- Taşınmazların tapu tedavül kayıtları, alım bedeli ve ödeme kaynağı
- Araç, şirket payı ve bireysel emeklilik birikimlerine ilişkin sicil bilgileri
- Miras ya da bağış yoluyla gelen değerleri gösteren belgeler (kişisel mal savunması için)
- Kredi taksitlerinin hangi hesaptan ödendiğini gösteren düzenli ödeme kayıtları
Tasfiye Davasının Zamanlaması
- Mal rejimi tasfiyesi talebi boşanma davasıyla birlikte açılabilir, ancak karar boşanmanın kesinleşmesine bağlıdır.
- Ayrı dava tercih edilecekse, kesinleşme tarihi takvime işlenir ve gecikmeden dilekçe hazırlanır.
- Malvarlığının kaçırılması riski varsa ihtiyati tedbir talebi öne alınır.
- Değer tespiti için bilirkişi incelemesi talebi baştan dilekçeye konur.
Kişisel Mal Savunmasının Sınırı
Bir malın kişisel mal olduğu iddiası, sadece kaynağının gösterilmesiyle sonuçlanmaz. Kişisel malın gelirleri ile edinilen değerler ya da kişisel malın satılıp yerine alınan mal bakımından ayrı değerlendirme yapılır. Ayrıca kişisel mala eşin katkısıyla yapılan iyileştirmeler değer artış payı doğurabilir. Bu nedenle savunma tek bir belgeye değil, paranın izini gösteren zincire dayanmalıdır.
Aile Mahkemesinde Delil İbrazının Usulü
Delillerin dilekçeler aşamasında bildirilmesi esastır; sonradan sunulan deliller kural olarak dikkate alınmaz. Üçüncü kişilerdeki kayıtlar için müzekkere talep edilirken kurum adı, hesap türü ve dönem açıkça yazılmalıdır. Genel ifadelerle yazılmış müzekkere talepleri eksik cevaplanır ve yargılamayı gereksiz yere uzatır.
Tasfiye hesabı her ailenin mali geçmişine göre farklı kurulur. Kayıtlarınızı bir araya getirdikten sonra hangi kalemin hangi başlığa gireceğini bir hukukçuyla değerlendirmeniz, sonradan telafisi güç kayıpların önüne geçer.