Evlilik birliği sona ererken en çok tartışılan konu, edinilen malvarlığının paylaşımıdır. Bu tartışmanın pratikteki en kritik yanı hukuki değil zamansaldır: dava sürerken taşınmaz ya da araç üçüncü kişiye devredildiğinde, kâğıt üzerinde kazanılmış bir hak fiilen tahsil edilemez hale gelebilir. Bu rehber, geçici koruma tedbirlerinin ne zaman ve nereden isteneceğine odaklanır.
İki ayrı tedbir türünü karıştırmamak
Uygulamada birbirine karıştırılan iki farklı koruma vardır. Birincisi, malvarlığının devrini önlemeye yönelik ihtiyati tedbirdir ve dava dosyasında mahkemeden istenir. İkincisi, şiddet ve tehdit hallerinde öngörülen koruyucu ve önleyici tedbirlerdir; bunlar için mülki amire, kolluğa veya aile mahkemesine başvurulabilir ve amaçları kişinin korunmasıdır. Malvarlığı devri riskini bu ikinci yolla önlemeye çalışmak sonuç vermez; tersi de geçerlidir.
Tasfiye ne zaman istenebilir
Mal rejiminin tasfiyesine ilişkin talep, boşanma davasıyla birlikte açılabilirse de karara bağlanması kural olarak boşanmanın kesinleşmesine bağlıdır. Bu durum, tedbir talebini daha da önemli kılar: tasfiye sonucu beklenirken malvarlığı elden çıkarılabilir. Bu nedenle tedbir talebi tasfiye talebinden ayrı düşünülmemeli, dava dilekçesiyle birlikte ve gerekçelendirilerek ileri sürülmelidir.
Tedbir talebini güçlendiren unsurlar
- Devir riskinin somut gösterilmesi: yakın tarihli satış ilanı, vekâletname çıkarılması, tapu sorgusu
- Malvarlığının edinme tarihi ve ödeme kaynağını gösteren banka kayıtları
- Araç, şirket payı ve banka hesapları için ayrı ayrı talep kurulması
- Talebin kapsamının orantılı tutulması; ölçüsüz genişlikteki talepler reddedilebilir
- Teminat kararı verilmesi ihtimaline karşı önceden hazırlık yapılması
Zaman çizelgesi
- Tapu, trafik, ticaret sicili ve banka kayıtları için gerekli araştırma talepleri hazırlanır.
- Tedbir talebi dava dilekçesiyle sunulur; acele hal varsa karşı taraf dinlenmeden karar verilmesi istenir.
- Karar verilirse ilgili kuruma bildirim ve şerh işlemi takip edilir; şerh tarihi kaydedilir.
- Teminat yatırılması gerekiyorsa süre takvime yazılır; süre kaçırıldığında tedbir kalkar.
- Tedbire itiraz için öngörülen kısa süre, hem talep eden hem karşı taraf açısından not edilir.
Katkı ve değer artışı iddialarının belgelenmesi
Tasfiye hesabında belirleyici olan, malın hangi tarihte ve hangi kaynakla edinildiğidir. Kredi ödemeleri, aile bireylerinden gelen aktarımlar ve satılan kişisel malın bedeliyle yapılan alımlar ayrı ayrı belgelenmelidir. Bu belgeler dava sırasında toplanmaya çalışıldığında çoğu zaman geç kalınır; bankalarda saklama süreleri sınırlıdır. Bu nedenle kayıt talepleri sürecin en başında yapılmalıdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Evlenme tarihi, uygulanacak mal rejimi ve malvarlığının edinme biçimi sonucu doğrudan etkilediğinden, tedbir talebi öncesinde dosyaya özgü hukuki değerlendirme alınması önerilir.