Mal rejiminden doğan alacak davalarında en sık yaşanan hayal kırıklığı, uzun bir yargılamanın sonunda elde edilen hükmün icra aşamasında işlevsiz kalmasıdır. Bunun iki tipik nedeni vardır: talebin baştan görevli olmayan mahkemede açılması ve hüküm fıkrasının infaza elverişli yazılmaması. TMK, HMK ve aile mahkemelerinin kuruluşuna ilişkin 4787 sayılı Kanun çerçevesinde bu iki riski önleyen bir kontrol listesi aşağıdadır.
Talebinizi doğru adlandırın
Mal rejimi tasfiyesi tek bir talep değildir. Katkı payı, değer artış payı, katılma alacağı ve kişisel malın iadesi birbirinden farklı hukuki temellere dayanır; hangi rejimin ne zaman yürürlükte olduğu da sonucu değiştirir. Dilekçede talebin adı yanlış konulduğunda, dosya görev veya ıslah tartışmalarına takılır. Evlilik tarihi, rejim sözleşmesi varsa tarihi ve boşanma davasının açıldığı tarih ilk sayfada net biçimde yer almalıdır.
Mercii haritası: nerede sık hata yapılıyor
- Mal rejimi tasfiyesi talebi genel hukuk mahkemesinde açılır; oysa aile hukukundan doğan bu uyuşmazlık aile mahkemesinin görev alanındadır.
- Tapu iptali ve tescil istemi ile alacak istemi birbirine karıştırılır; talebin türü hem görevi hem harcı etkiler.
- Boşanma davası derdestken tasfiye talebi aynı dosyada sonuçlandırılmaya çalışılır; bu iki sürecin sırası dosyanın kaderini belirler.
- Yabancı mahkemenin verdiği boşanma kararına dayanılarak doğrudan icra takibi başlatılır; oysa bu kararın önce tanıma veya tenfizi gerekir.
Hükmü infaza elverişli hale getirmek
- Talep sonucunda alacağın miktarını, hangi mal varlığı kalemine dayandığını ve faiz başlangıcını ayrı ayrı yazın.
- Bilirkişi raporundan sonra miktarı netleştirecek usuli adımı önceden planlayın.
- Taşınmaz söz konusuysa ada, parsel ve bağımsız bölüm bilgisini hüküm fıkrasına taşıyacak şekilde talep kurun.
- Karşı tarafın mal kaçırma ihtimaline karşı tedbir veya ihtiyati haciz talebini gerekçelendirin.
- Kesinleşme şartı aranan kalemler ile aranmayanları ayırın; icra takibinin zamanlaması buna göre kurulur.
İcra aşamasında ilk kontroller
Takip talebinde ilamın hangi bölümüne dayanıldığı açıkça gösterilmelidir. Yargılama gideri ve vekâlet ücreti kalemleri ayrı satırlarda yer almalı, faiz türü ve işleyiş tarihi ilam metniyle birebir örtüşmelidir. Bu uyum sağlanmadığında borçlunun şikâyeti ile takip aylarca askıya alınabilir.
Kapanış
Aile hukuku uyuşmazlıklarında dosyanın ekonomik değeri kadar zamanlaması da belirleyicidir. Buradaki bilgiler genel bir yol haritası sunar; evlilik süresi, edinilen malların niteliği ve tarafların katkısı somut sonucu değiştirebileceğinden, adım atmadan önce belgelerinizle birlikte hukuki destek almanız uygun olur.