TCK m.141, "zilyedinin rızası olmadan başkasına ait bir taşınır malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kişi"yi hırsızlıkla cezalandırır.
Temel Hâl (m.141)
- Ceza: 1-3 yıl hapis.
- Şikâyete bağlıdır.
- Hırsızlık konusu malın kullanmak amacıyla alınması (m.141/2): daha düşük cezalandırılır (joy ride benzeri durumlar).
Nitelikli Hâller (m.142)
- Eklentilerinde dahi konut, iş yeri veya kapalı bir yerde: 3-7 yıl hapis.
- Halka açık ulaşım araçlarında veya yolcu salonlarında: aynı bant.
- Tarımsal alandan ürün veya hayvan: aynı bant.
- Ortak kullanılan eşya: aynı bant.
- Beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak kişiye karşı: 5-10 yıl hapis.
- Silahla: 5-10 yıl hapis.
- Birden fazla kişi tarafından birlikte: 5-10 yıl hapis.
- Var olan veya var sayılan suç örgütünün oluşturduğu korkutucu güçten yararlanılarak: daha yüksek bant.
- Suç örgütüne yarar sağlama amacı: ek artırım.
- Bilişim sistemleri kullanılarak: 3-7 yıl + adli para.
Şikâyet ve Re'sen Kovuşturma
- m.141 temel hâl: şikâyete bağlı.
- m.142 nitelikli hâller: re'sen kovuşturulur, şikâyete bağlı değildir.
Yargıtay 13. CD — Yerleşik Yaklaşım
13. CD, hırsızlığın "zilyetlik kıracak şekilde alma" unsurunun aranmasını, malın kısa süreliğine kullanılması/iade niyetiyle alınması hâlinde m.141/2 (kullanmak amacıyla alma) çerçevesinde değerlendirme yapılmasını benimsemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Konut Hırsızlığı
Konut, iş yeri veya bunların eklentilerinden hırsızlık ağırlaştırılmış nitelikli hâldir; ayrıca TCK m.116 konut dokunulmazlığı ihlali ile birleşebilir. Genellikle iki suç gerçek içtimâ ile ayrı ayrı cezalandırılır.
Etkin Pişmanlık (TCK m.168)
Hırsızlıkta etkin pişmanlık önemli bir indirim sağlar:
- Mağdurun zararının tam olarak giderilmesi.
- Soruşturma/kovuşturma evresinde 1/2-2/3 indirim.
"Cüzi" Tartışması
TCK m.145, hırsızlık konusu malın değerinin azlığı nedeniyle cezada indirim öngörür. "Cüzi" sayılan miktar dosyaya göre değişir; gündelik yaşam standartları gözetilir.
Pratik Hususlar
- Olay yeri kameraları, MOBESE, parmak izi.
- Çalınan eşyanın takibi (IMEI, seri numarası).
- Sanık savunması ile yakalama anı kıyası.
- Etkin pişmanlık olanağının değerlendirilmesi.
Hırsızlık dosyaları ağır cezada (m.142 nitelikli) veya asliye cezada (m.141) görülür. Ceza müdafii önerilir.