Mala Zarar Verme (TCK m.151): Aleyhe ve Lehe Argümanlar

TCK m.151, "başkasının taşınır veya taşınmaz malını kısmen veya tamamen yıkan, tahrip eden, yok eden, bozan, kullanılamaz hâle getiren veya kirleten kişi"yi cezalandırır.

Cezalar

• m.151/1 (temel hâl): 4 ay-3 yıl hapis veya adli para cezası.
• m.151/2: Hayvanın öldürülmesi veya işine yaramayacak hâle getirilmesi: aynı bant.

Nitelikli Hâller (m.152)

• Kamu kurum ve kuruluşlarına ait, kamu hizmetine tahsis edilmiş veya kamuyu ilgilendiren mallara karşı.
• Yangın, sel, depremler gibi tehlikeli hâllerden, savaş hâlinden veya benzeri durumlardan yararlanılarak.
• Kişilerin hayatı veya sağlığı bakımından tehlikeye yol açacak şekilde.
• Suçun, suç işlemek amacıyla kurulmuş olan örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi.
→ Ceza 1-4 yıl bantına çıkarılır.

"Mala Karşı Şiddet" Pratikleri

• Aile içi tartışmada eşyaların kırılması.
• Komşuluk anlaşmazlığında araç veya çatıya zarar.
• İş ortaklığı çekişmesinde işyeri tahribi.
• Sokak kavgasında üçüncü kişi malı zarar görme.
• Hayvanın öldürülmesi (kasten, eziyetle).

Şikâyet ve Süre

• Kural olarak şikâyete bağlıdır (6 ay).
• m.152 nitelikli hâller re'sen kovuşturulur.

Aile İçi Eşya Tahribi

• Evlilik birliği içinde ortak mal niteliği taşıyan eşyalarda durum tartışmalı; ancak kişisel eşyalar açısından suç oluşur.
• 6284 sayılı Kanun çerçevesinde koruma kararı.
• Boşanma davasında maddi tazminat talebi.

Hayvana Yönelik Eylemler

5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, kasten hayvana zarar verenlere idari para cezası ve özel düzenlemelerle hapis cezası öngörmüştür. TCK m.151/2 ile birlikte uygulanabilir.

Yargıtay 4. CD — Yerleşik Yaklaşım

4. CD, mala zarar verme suçunda "zararın nitelik ve niceliği"nin somut olarak ortaya konmasını, "kullanılamaz hâle getirme"nin tamir mümkün olup olmadığı, malın işlevi ve değeri ışığında değerlendirilmesini benimsemektedir.

Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.

Etkin Pişmanlık (TCK m.168)

• Zararın tam olarak giderilmesi (tamir, bedelin ödenmesi).
• Soruşturmada 2/3-1/2; kovuşturmada 1/2-1/3 indirim.
• Hüküm öncesi: 1/4-1/2 indirim.

Uzlaşma

Mala zarar verme suçu (m.151/1) uzlaşma kapsamına giren suçlardandır. Sanık ve mağdur arasında anlaşma sağlanması durumunda dava düşer.

Mağdurun Yapması Gerekenler

1. Olay yeri fotoğrafı, video.
2. Bilirkişi raporu için zarar tespiti.
3. Kamera kayıtları, tanık.
4. Şikâyet (6 ay).
5. Maddi tazminat davası (TBK m.49).

Mala zarar verme dosyaları aile/komşu/iş ortaklığı çekişmelerinde sıkça gündemdedir. Ceza müdafii ile uzlaşma fırsatları değerlendirilebilir.