Trabzon ili Of ilçesi Kıyıcık/Hacıkutlu Mahallesinde sınırları gösterilen alanda kalan özel mülkiyete konu taşınmazlar, bölgede ihtiyaç duyulan sosyal konut projesi gerekçesiyle Toplu Konut İdaresi Başkanlığı lehine acele kamulaştırma kapsamına alınmıştır. Bu karar tek başına mülkiyeti sona erdirmez; idarenin taşınmaza el koyma sürecini olağan usule göre çok daha hızlı işletmesine imkân tanır. Aşağıda, karar kapsamındaki bir parselin maliki bakımından sürecin nasıl ilerlediği ele alınmaktadır.
Acele Usulü Olağan Kamulaştırmadan Ayıran Nokta
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 27. maddesindeki acele usulde idare, bedel tartışması tamamlanmadan taşınmaza el koyabilir. Malikin bedele ilişkin hakkı ortadan kalkmaz; yalnızca el koyma ile bedelin kesinleşmesi zaman bakımından birbirinden ayrılır. Toplu konut üretimi 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu kapsamındaki bir kamu faaliyeti olsa da, aceleliğin somut olarak ortaya konulup konulmadığı iptal davasının çekirdek tartışmasını oluşturur.
Kıyıcık/Hacıkutlu Parselleri İçin İlk Kontroller
- Tapu kaydındaki ada-parsel bilgisinin karar ekindeki sınır ve alan tarifiyle örtüşüp örtüşmediği
- Taşınmaz üzerindeki yapı, ağaç, çay ocağı, sera ve müştemilatın tespit tutanağına eksiksiz geçirilmesi
- Hisseli mülkiyet varsa bütün paydaşlara ayrı ayrı tebligat yapılıp yapılmadığı
- Kadastro sınırı ile fiilî kullanım arasındaki farkların fotoğraf ve krokiyle kayda alınması
Bedel Tespiti Aşamasında Belirleyici Olan Unsurlar
Bedel, mahkemece görevlendirilen bilirkişi kurulunun keşfi sonrasında belirlenir. Arsa niteliğindeki taşınmazlarda emsal satışlar, arazi niteliğindekilerde gelir esaslı değerlendirme öne çıkar. Keşif gününe katılmak, kendi belirlediğiniz emsalleri ve tarihli fotoğraflarınızı dosyaya sunmak, rapora karşı süresi içinde gerekçeli itiraz etmek sonuca doğrudan yansır.
Hangi İşleme Hangi Mercide İtiraz Edilir
Acele kamulaştırma kararının kendisi bir Cumhurbaşkanı kararı olduğundan, iptali istemiyle Danıştay'da ilk derece mahkemesi sıfatıyla dava açılır ve idari dava açma süresi kural olarak altmış gündür. Buna karşılık idarenin sizin taşınmazınız özelinde tesis ettiği kamulaştırma işlemine karşı dava, Kamulaştırma Kanunu'nun 14. maddesindeki otuz günlük süreye tabidir. İki yolun süresi ve görevli mercii farklı olduğu için her tebliğ tarihinin ayrı ayrı not edilmesi gerekir.
Proje Hayata Geçmezse Ne Olur
Kamulaştırılan taşınmaz, kanunda öngörülen süre içinde kamulaştırma amacına uygun biçimde kullanılmazsa eski malikin geri alma hakkı gündeme gelebilir. Bu nedenle tescil gerçekleştikten sonra da sosyal konut projesinin fiilen yürüyüp yürümediğini takip etmek anlam taşır.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir; parselin konumu, imar durumu ve tebligat tarihleri değiştikçe izlenecek yol da değişir. Kendi dosyanız için tapu ve tebligat evrakıyla birlikte bir avukata danışmanız yerinde olacaktır.