Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve ses kayıtları, kişilik haklarına yönelik saldırılarda yeni bir zorluk doğurdu: içerik ikna edici olduğu için, kaldırma talebinin dayanağı çoğu zaman görüntünün gerçek olmadığını gösterme yükümlülüğüne dönüşüyor. Bu rehber, TCK 243-245, 5651 ve KVKK ekseninde deepfake içeriklere karşı yürütülecek süreçte delil kaybını önlemeye odaklanır.
Görüntünün Sentetik Olduğunu Ortaya Koymak
İnceleme, çoğu zaman içeriğin kendisinden çok bağlamıyla yapılır. Kaydın çekildiği iddia edilen tarih ve yerde kişinin başka bir yerde bulunduğunu gösteren veriler, cihaz konum kayıtları, seyahat belgeleri ve tanık beyanları, teknik incelemeden önce dosyanın omurgasını kurar. Teknik rapor istenecekse, hangi dosyanın orijinal hangisinin yeniden sıkıştırılmış kopya olduğunun belirlenmesi gerekir.
İçerik Kaybolmadan Yapılması Gerekenler
- Yayının adresi, paylaşan hesap bilgisi ve tarihi birlikte kayda alınır.
- Videonun ham dosyası, ekran kaydı yerine mümkünse indirilerek saklanır.
- Yorum ve paylaşım sayısı, yayılmanın boyutunu göstermek üzere not edilir.
- Aynı içeriğin yeniden yüklendiği ikincil adresler ayrıca listelenir.
- Kişiye ulaşan tehdit veya şantaj mesajları ayrı bir dosyada toplanır.
Kaldırma Talebinde Somutluk
- Talep, tek tek yayın adresleri belirtilerek yazılır.
- Kişilik hakkı ihlalinin hangi yönden doğduğu ayrı başlıkta açıklanır.
- Platformun kendi bildirim kanalı da eşzamanlı kullanılır.
- İçeriğin yeniden yüklenmesi ihtimaline karşı takip planı kurulur.
- Zararın kapsamı, ileride açılacak tazminat davası için kayıt altına alınır.
Ceza ve Kişilik Hakları Yollarını Birlikte Yürütmek
Sahte içeriğin üretilmesi ve yayılması, olayın özelliğine göre farklı suç tiplerini gündeme getirebilir; içeriğin bir hesaba izinsiz erişimle elde edilmiş görüntülerden üretildiği durumlarda TCK 243-245 kapsamındaki değerlendirme de devreye girer. Görüntü kişisel veri niteliği taşıdığından, KVKK kapsamında veri sorumlusuna başvuru ve Kurula şikâyet hattı ayrıca işletilebilir. Bu üç yol farklı takvimlerde ilerlediğinden tek bir izleme tablosunda tutulmalıdır.
Son Not
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. İçeriğin yayıldığı platform ve failin tespit edilebilirliği süreci değiştirebileceğinden, ilk adımlar atılmadan önce bir hukukçuya danışılması önerilir.