Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve seslerde en büyük tehlike, içeriğin yayılması kadar hızlı biçimde kaybolabilmesidir. Kaldırılan bir gönderi mağdur için iyi haber gibi görünse de, geriye ispat edilebilir hiçbir iz kalmadığında hukuki süreç zeminini yitirir. 5651, KVKK ve TCK 243-245 ekseninde yürüyen bu dosyalarda sıralama önemlidir: önce delil, sonra başvuru.
İçerik Silinmeden Delili Sabitlemek
İlk adım, içeriğin bulunduğu tam adresin, yayın tarihinin, hesap kimliğinin ve etkileşim sayılarının kaydedilmesidir. Yalnızca kesilmiş bir ekran görüntüsü çoğu zaman yetersiz kalır; sayfanın adres satırını da içeren tam ekran kaydı, video için ise ekran videosu alınması gerekir. Dosyaların özet değerinin hesaplanıp bir kenara not edilmesi, sonradan içerik üzerinde değişiklik yapılmadığını göstermeye yardımcı olur. İçeriğin yayıldığı ikincil hesaplar ve alıntı paylaşımlar da ayrıca listelenmelidir.
Platform Başvurusu ile Hukuki Yolun Sırası
Platformların kendi bildirim mekanizmaları hızlı sonuç verebilir; ancak başvuru sonucunda içerik kaldırıldığında görüntüye erişim imkânı da ortadan kalkar. Bu nedenle bildirim yapılmadan önce delil sabitlemesi tamamlanmalı, başvuruya ilişkin talep numarası ve platformdan gelen yanıtlar saklanmalıdır. Platform yanıtı olumsuzsa, bu yazışma ileride yargısal yola başvururken zorunlu bir adımın tüketildiğini göstermekte kullanılabilir.
Erişimin Engellenmesi ve İçeriğin Çıkarılması
5651 kapsamında, kişilik haklarını ihlal eden yayınlar bakımından sulh ceza hâkimliğine başvurularak içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi istenebilir. Talebin başarılı olması, hangi adresin hangi gerekçeyle ihlal oluşturduğunun tek tek gösterilmesine bağlıdır; toplu ve belirsiz taleplerde kapsam sorunu doğar. İçerik kişisel veri niteliğindeki görüntüleri de barındırıyorsa, KVKK yolundaki başvuru ayrıca değerlendirilmelidir.
Ceza Şikâyetinde Failin Belirlenmesi
Sahte içeriğin niteliğine göre hakaret, özel hayatın gizliliğini ihlal, kişisel verileri hukuka aykırı olarak yayma veya dolandırıcılık gündeme gelebilir; sisteme hukuka aykırı erişim söz konusuysa bilişim suçlarına ilişkin hükümler işletilir. Şikâyet dilekçesinde, hesabın bağlantı kayıtlarının ve varsa ödeme izlerinin sorgulanması açıkça talep edilmelidir. İçeriğin yapay olarak üretildiğine dair teknik inceleme talebi de baştan dile getirilmelidir.
Uyarı
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; içerik türü, yayın yeri ve mağdurun sıfatı izlenecek yolu değiştirebilir. Hızlı hareket edilmesi gereken bu tür dosyalarda profesyonel destek almanız önerilir.