Yapay zeka ile üretilmiş sahte görüntü ve ses kayıtlarında zaman en kritik unsurdur. İçerik yayıldıkça hem zarar büyür hem de kaynağa ulaşmak zorlaşır. Bu rehber, deepfake mağduru için üç ayrı hattı, yani içeriğin kaldırılması, ceza soruşturması ve tazminat kararını birlikte yürütmenin yolunu anlatır.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
- İçeriği silmeden önce bağlantı adresi, hesap adı, tarih ve saat bilgisiyle birlikte kaydedin.
- Ekran görüntüsü yerine sayfanın tamamını içeren kayıt tercih edin; mümkünse noter tespiti yaptırın.
- İçeriğin yayıldığı diğer platformları listeleyin, aynı dosyanın yeniden yüklendiği hesapları not edin.
- Sizinle iletişime geçen kişilerin mesajlarını, tehdit veya para talebi varsa ayrıca saklayın.
Erişim Engelleme Yolu
5651 sayılı Kanun, internet ortamındaki yayın nedeniyle kişilik hakkı ihlal edilenlere içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi için sulh ceza hakimliğine başvurma imkanı tanır. Özel hayatın gizliliğinin ihlali halinde ise doğrudan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna başvurulabileceği ve talebin hakim onayına sunulacağı düzenlenmiştir. Bu yol, ceza soruşturmasının sonucunu beklemeden zararın büyümesini durdurmayı hedefler.
Hangi Suç Tipleri Gündeme Gelir?
- Özel hayatın gizliliğini ihlal ve kişisel verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirilip yayılması
- Hakaret ve iftira ile müstehcen içerik üretim ve yayımına ilişkin düzenlemeler
- Sahte içerik üzerinden menfaat sağlanması halinde dolandırıcılık ve şantaj
- Hesabın ele geçirilmesi söz konusuysa Türk Ceza Kanununun bilişim sistemlerine ilişkin hükümleri
Şikayet Süresine Dikkat
Bazı suç tipleri şikayete bağlıdır ve failin öğrenilmesinden itibaren işleyen şikayet süresi bulunur. Failin kim olduğu belli değilken beklemek, süre yönünden risk yaratır. Bu nedenle fail belirsiz olsa dahi suç duyurusunda bulunmak, IP ve abonelik kayıtlarının silinmeden temin edilmesi açısından da önemlidir.
Uzlaşma Teklifi Gelirse Ne Yapılmalı?
Bazı suçlar bakımından ceza muhakemesinde uzlaştırma öngörülmüştür. Ancak deepfake dosyalarında uzlaşma kararı verilmeden önce iki soru sorulmalıdır: içerik gerçekten tüm platformlardan kaldırıldı mı ve kopyalarının yeniden yayımlanmayacağına dair somut bir taahhüt var mı? Bu iki koşul sağlanmadan yapılan uzlaşma, mağduru hem ceza hem tazminat hattında zayıflatabilir. Kişilik haklarına dayalı tazminat talebi ise ayrıca hukuk mahkemesinde ileri sürülebilir.
Bu yazı genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır. İçeriğin niteliği ve yayılma biçimi izlenecek yolu değiştirebileceğinden, ilk 48 saat içinde bir hukukçuyla temas kurmanız tavsiye edilir.