İnternet üzerindeki bir içeriğe karşı yürütülen hukuki süreçlerin en kırılgan yanı, delilin her an kaybolabilir olmasıdır. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması başvurularında, KVKK kapsamındaki taleplerde ve TCK'nın 243-245 maddelerinde düzenlenen bilişim suçlarına ilişkin şikâyetlerde ortak sorun aynıdır: içerik silindikten sonra iddianın ispatı zorlaşır.
İçeriği Kaybolmadan Sabitlemek
Ekran görüntüsü çoğu zaman ilk refleks olsa da tek başına zayıf bir delildir; tarih, adres bilgisi ve içeriğin bütünlüğü görünmüyorsa tartışmaya açık hâle gelir. Bu nedenle tespit işlemi, içeriğin tam adresini, görüntüleme tarihini ve sayfanın bütününü kapsayacak biçimde yapılmalıdır. Noter aracılığıyla yapılan tespitler ile bilirkişi eliyle alınan kayıtlar, sonradan içerik kaldırıldığında dosyanın ayakta kalmasını sağlar.
Delil Zincirinin Halkaları
- İçeriğin tam adresinin ve yayın tarihinin kayda geçirilmesi
- Görüntünün alındığı cihaz ve zaman bilgisinin belgelenmesi
- İçeriğin kim tarafından yayımlandığına ilişkin görünür bilgilerin toplanması
- Platforma yapılan bildirim ve alınan cevabın saklanması
- Kaldırma sonrası arşiv kayıtlarının ve bağlantılı paylaşımların tespiti
Halkalardan biri eksik kaldığında, içeriğin varlığı ile başvurucu arasındaki bağ kurulamaz ve talep konusuz kalabilir.
Başvuruda Adresi Doğru Göstermek
Erişimin engellenmesi talepleri kural olarak sulh ceza hâkimliğine yapılır ve inceleme kısa sürede tamamlanır. Bu hız, başvurucunun lehine olduğu kadar aleyhine de işleyebilir; çünkü hâkimlik yalnızca gösterilen adres üzerinden değerlendirme yapar. Genel bir site adresi gösterilerek yapılan talepler ölçülülük yönünden sorun doğurabileceğinden, doğrudan ihlale konu içeriğin bağlantısı verilmelidir. Aynı içeriğin farklı adreslerde çoğaldığı durumlarda ise her adres ayrı ayrı listelenmelidir.
Trafik ve Log Kaydı Talebinin Sınırı
Failin belirlenmesi için istenen bağlantı kayıtları, saklama süreleri ve yetkili merci bakımından sınırlıdır. Süre geçtikten sonra yapılan talepler karşılıksız kalabileceğinden, şikâyetin gecikmeden yapılması pratik bir zorunluluktur. Kişisel verilerin hukuka aykırı yayımı söz konusuysa, ceza şikâyeti ile idari başvuru yollarının birlikte mi yoksa sırayla mı yürütüleceği de baştan kararlaştırılmalıdır.
Son Söz
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. İçeriğin niteliği ve platformun konumu izlenecek yolu değiştirebileceğinden, somut olayda hukuki değerlendirme alınması gerekir.