İnternette yayımlanan bir içerik, saat geçtikçe kopyalanır ve arama sonuçlarına yerleşir. Bu nedenle erişimin engellenmesi taleplerinde asıl mesele hukuki gerekçeden çok hızdır ve hız da ancak delil hazırsa mümkündür. İçeriğin kaldırılmasından sonra ispat aramaya başlamak, çoğu dosyada geri dönülemez bir kayıptır.
İlk Saatlerde Yapılması Gereken: Delili Sabitleme
Başvurudan önce içeriğin kendisi kayıt altına alınmalıdır. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabilir; şu unsurlar birlikte bulunmalıdır:
- İçeriğin tam adresi (URL) ve yayın tarihini gösteren görünüm,
- Sayfanın kaynak kodunu da içeren tam sayfa çıktısı,
- Yorum, paylaşım ve etkileşim sayılarını gösteren kayıtlar,
- Mümkünse noter aracılığıyla yapılan tespit ya da 5651 kapsamında tutulan trafik bilgisi talebine dayanak oluşturacak zaman kayıtları.
Hangi Yol: Sulh Ceza Hâkimliği mi, Uyarı Yöntemi mi
5651 sayılı Kanun, kişilik haklarının ihlali hâlinde doğrudan sulh ceza hâkimliğine başvuru imkânı tanır; ayrıca içerik veya yer sağlayıcıya uyarı yöntemiyle başvurulabilir. İki yol birbirini dışlamaz. Uyarı yöntemi hızlı sonuç verebilir; ancak sağlayıcı yurt dışındaysa veya talebe cevap vermezse, hâkimlik yolu tek etkili seçenek hâline gelir. Başvuruda hangi içeriğin, hangi adreste, hangi ifade nedeniyle hak ihlali oluşturduğunun tek tek gösterilmesi gerekir; toptan ifade edilen talepler kapsam belirsizliği nedeniyle sonuçsuz kalabilir.
Suç Boyutu Ayrı Bir Dosyadır
İçeriğin kaldırılması ile fail hakkında soruşturma yürütülmesi ayrı süreçlerdir. Sisteme girme, verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme veya sistemi engelleme fiilleri TCK'nın 243 ilâ 245. maddelerinde düzenlenmiştir. Şikâyet dilekçesinde teknik verilerin, kaldırma başvurusundan bağımsız olarak ayrıca sunulması önemlidir; kaldırma kararı sonrası içerik erişilemez hâle geldiğinde soruşturma dosyasında delil boşluğu doğabilir.
Kişisel Veri Katmanı
İçerik kişisel veri niteliğindeki bilgileri barındırıyorsa, KVKK kapsamında veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kurula şikâyet yolu da işletilebilir. Bu yol, arama motoru sonuçlarından çıkarılma talepleri bakımından ayrı bir işleve sahiptir ve erişim engeli kararından bağımsız sonuç doğurabilir.
Karara İtiraz
Talebin reddi hâlinde, kararın tebliğinden itibaren kanunda öngörülen kısa süre içinde itiraz edilir. İtirazda ret gerekçesi hedeflenir: içeriğin haber değeri taşıdığı, ifade özgürlüğü kapsamında kaldığı ya da başvuranla ilgisinin gösterilemediği yönündeki tespitlerden hangisi esas alınmışsa, yeni belge o noktaya yöneltilmelidir.
Kapanış
Bu açıklamalar genel çerçeveyi anlatır; içeriğin türü, yayıncının konumu ve ihlalin niteliği izlenecek yolu değiştirir. Somut olayınızda hangi başvurunun öncelikli olduğunun hızlıca değerlendirilmesi, zaman kaybını önler.