İnternet üzerinden kişilik hakkı ihlal edildiğinde çoğu kişi tek bir hedefe odaklanır: içeriğin kaldırılması. Oysa erişimin engellenmesi kararı, doğan zararı karşılamaz; tazminat talebi ayrı bir yolla ve ayrı bir takvimle yürür. Bu rehber, 5651 sayılı Kanun kapsamındaki başvurular ile TCK'nın bilişim alanındaki suçları düzenleyen 243 ilâ 245. maddeleri ve KVKK boyutunun nasıl ayrıştırılacağını ele alır.
Delil Uçucudur: Önce Tespit
İnternet içeriği her an değiştirilebilir ya da silinebilir. Bu nedenle başvurudan önce yapılması gereken ilk iş, içeriğin bulunduğu adres, tarih ve saat bilgisiyle birlikte tespit edilmesidir. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabileceğinden, mümkün olduğunda tespit tutanağı ya da noter kanalıyla belgeleme tercih edilir. Yorum ve paylaşımların bağlamı da kaydedilmeli; yalnızca ihlal oluşturan cümle değil, öncesi ve sonrası da alınmalıdır.
Başvurunun Sırasını Kurmak
- İçerik veya yer sağlayıcıya doğrudan uyarı yöntemiyle kaldırma talebi iletilir; talep ve cevap kayıt altına alınır.
- Kişilik hakkı ihlali sürüyorsa 5651 kapsamında sulh ceza hâkimliğine başvurulur; talep, hangi bağlantı adresine yönelik olduğu tek tek belirtilerek yazılır.
- Kişisel veri boyutu varsa KVKK kapsamındaki başvuru yolu ayrıca işletilir; bu yol içerik kaldırma talebinin yerine geçmez.
- Fiil suç oluşturuyorsa savcılığa şikâyet dosyası ayrı olarak hazırlanır.
Neden Sadece Engelleme Yetmez
Erişimin engellenmesi ileriye dönük bir tedbirdir; içerik yayında kaldığı sürece doğan itibar kaybını, ticari zararı ya da manevi zararı gidermez. Ayrıca aynı içerik farklı adreslerde yeniden yayımlanabilir. Bu yüzden engelleme kararı alındıktan sonra dosya kapatılmamalı, içeriğin yeniden yayımlanıp yayımlanmadığı düzenli olarak kontrol edilmeli ve her yeni adres için başvuru yenilenmelidir.
Tazminat Yolunda Süreyi Korumak
Tazminat talebi kendi zamanaşımına tabidir ve bu süre, engelleme başvurusu yapıldı diye durmaz. Uygulamada en sık görülen kayıp, ceza soruşturmasının sonucunun beklenmesi ve bu sırada hukuk yolundaki sürenin tükenmesidir. İçeriğin yayımlandığı tarih, öğrenme tarihi ve failin belirlendiği tarih ayrı ayrı kaydedilmeli; fail belirsizken dahi zararın belgelenmesine devam edilmelidir. Ticari zarar iddiası varsa satış, rezervasyon veya sözleşme kayıtları olay tarihine göre karşılaştırmalı biçimde saklanmalıdır.
Kısa Uyarı
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. İçeriğin niteliği, yayıncının konumu ve ihlalin biçimi izlenecek yolu değiştirebileceğinden, tespit belgelerinizle birlikte gecikmeden hukuki destek almanız yerinde olur.