Oltalama yöntemiyle gerçekleştirilen saldırılarda dosyanın kaderini çoğu zaman ilk 48 saatte alınan kararlar belirler. Log kayıtları, IP eşleştirmeleri ve ödeme hareketleri sınırlı süre saklanır; hangi mercie ne zaman başvurulduğu, delilin hiç toplanamaması ile toplanabilmesi arasındaki farkı yaratır. Bu rehber, phishing olaylarında delil zinciri ile yetki ve süre ilişkisini ele almaktadır.
Delilin Ömrü ile Başvurunun Hızı
5651 sayılı Kanun kapsamındaki trafik ve erişim kayıtları belirli süreler boyunca saklanır. Bu süre dolduğunda, sonradan verilecek en isabetli karar bile teknik olarak karşılıksız kalır. Bu nedenle şikayet dilekçesinde yalnızca olayın anlatımı değil, hangi sağlayıcıdan hangi kaydın istenmesi gerektiği de somut biçimde talep edilmelidir. Bankaya yapılan bildirim ile savcılığa yapılan şikayetin eşzamanlı yürütülmesi, para transferinin izlenebilmesi açısından belirleyicidir.
Yetkili Savcılık Tartışması
Bilişim yoluyla işlenen fiillerde eylemin gerçekleştiği yer, sonucun doğduğu yer ve mağdurun bulunduğu yer farklı olabilir. Bu nedenle uygulamada yetki tartışması sık yaşanır ve dosya bir yer Cumhuriyet başsavcılığından diğerine gönderilebilir. Bu gönderme süreci teknik delilin saklama süresini tüketebileceğinden, ilk dilekçede acil delil tespiti talebinin ayrıca ve gerekçeli olarak yazılması önem taşır.
Görevli Mahkeme ve Suç Nitelemesi
Görevli mahkeme, fiilin hangi suça uyduğuna göre değişir. TCK'nın bilişim sistemlerine ilişkin 243-245 arasındaki hükümleri ile nitelikli dolandırıcılık hükümleri arasındaki niteleme farkı, hem görevli mahkemeyi hem de soruşturma tedbirlerinin kapsamını etkiler. Aynı olayda kişisel verilerin ele geçirilmesi de söz konusuysa KVKK ve 6698 sayılı Kanun kapsamındaki idari süreç ayrıca işletilebilir.
Delil Zincirinin Kırıldığı Noktalar
- Ekran görüntülerinin tarih–saat bilgisi olmadan sunulması.
- Cihazın olaydan sonra sıfırlanması veya güncellenmesi.
- SMS ve e-posta başlık bilgilerinin saklanmaması.
- Alıcı hesaba ilişkin bilgilerin geç talep edilmesi.
- Üçüncü kişilerce yapılan inceleme sonucunda özgün kaydın bozulması.
Paralel Yürütülmesi Gereken İki Süreç
Ceza soruşturması ile maddi zararın tazminine yönelik hukuk süreci farklı sürelere tabidir. Ceza dosyasının sonucu beklenirken tazminat talebinin zamanaşımına uğraması riski gözden kaçırılmamalıdır. Bu nedenle iki dosyanın takvimi birlikte kurulmalı; ceza dosyasından elde edilen belgelerin hukuk dosyasına aktarılma zamanı önceden planlanmalıdır.
Bu metin bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. Saldırının teknik biçimi ve kayıtların durumu yetki ve süre sonucunu değiştirebileceğinden, olayın hemen ardından profesyonel destek alınması önerilir.