Oltalama saldırılarında dosyanın kaderi çoğunlukla ilk saatlerde belirlenir. TCK 243-245, 5651 ve KVKK ekseninde bu rehber, phishing mağdurunun delil zincirini nasıl kuracağını, hangi başvurunun hangi mercie yapılacağını ve süreç boyunca hangi kayıtların kaybolduğunu ele alır.
İlk aşamada kaydedilmesi gereken izler
Sahte site, mesaj ve ödeme akışına ilişkin veriler kısa sürede silinir. Bu nedenle şikâyet dilekçesi yazılmadan önce eldeki tüm izler zaman damgalı biçimde saklanmalıdır.
- Sahte bağlantının tam adresi, açılış ekranının görüntüsü ve alan adı bilgileri
- Kısa mesaj veya e-postanın gönderici numarası, başlık bilgileri ve tam metni
- Banka veya ödeme kuruluşundan alınan işlem referans numaraları
- Cihazda oluşan bildirim kayıtları ve varsa çağrı geçmişi
Delilin sadece varlığı değil, elde ediliş biçimi önemlidir
Ekran görüntüsü tek başına çoğu zaman zayıf bir delildir; kaynağıyla ilişkilendirilmediğinde inkâr edilebilir. Bu yüzden kayıtların cihazdan bütün hâlinde alınması, mümkünse noter tespiti veya bilirkişi incelemesiyle desteklenmesi gerekir. Karşı tarafa ait bir sisteme izinsiz erişilerek elde edilen veriler ise dosyayı güçlendirmek yerine ayrı bir hukuki sorumluluk doğurabilir.
Hangi başvuru hangi sonucu üretir
Phishing dosyasında birden çok hat paralel yürür. Cumhuriyet başsavcılığına yapılan şikâyet ceza soruşturmasını başlatır ve trafik kayıtlarının ilgili operatörlerden istenmesini sağlayabilir. Bankaya yapılan bildirim, para transferinin durdurulması veya alıcı hesabın tespiti bakımından önem taşır. İçerik hâlâ yayındaysa 5651 sayılı Kanun kapsamında erişimin engellenmesi talebi gündeme gelir. Kişisel verilerin ele geçirilmesi söz konusuysa, veri sorumlusunun ihlal bildirim yükümlülüğü KVKK boyutunu açar.
Sıralamayı bozan tipik hata
Mağdurun önce sahte siteyle iletişime geçip bilgi doğrulamaya çalışması, hem yeni veri kaybına yol açar hem de dosyadaki beyanı zayıflatır. Aynı şekilde cihazın fabrika ayarlarına döndürülmesi, zararlı yazılım izlerini bütünüyle ortadan kaldırabilir.
Uzlaşma ve zarar tazmini
Ceza sürecinde uzlaştırma kapsamına giren suç tipleriyle girmeyenler ayrıştırılmalıdır. Maddi zararın giderilmesi çoğu dosyada ayrı bir hukuk davasını gerektirir; bu davanın delilleri ceza soruşturmasındaki dosyadan beslendiği için, soruşturma aşamasında talep edilen belgelerin kapsamı geniş tutulmalıdır.
Bu metin bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve her olayın teknik ayrıntısı farklıdır. Kayıtlarınızı koruduktan sonra süreci bir hukukçuyla birlikte planlamanız, hem zaman hem delil kaybını azaltır.