Oltalama saldırılarında kaybın büyüklüğünü belirleyen şey çoğu zaman saldırının tekniği değil, mağdurun ilk saatlerde ne yaptığıdır. TCK bilişim sistemlerine yönelik fiilleri ve hukuka aykırı erişimi cezalandırır, 5651 sayılı Kanun içerik ve erişim düzenini kurar, KVKK ise kişisel verinin hukuka aykırı ele geçirilmesi boyutunu ilgilendirir. Delil zinciri bu üç eksende aynı anda kurulmalıdır.
İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
- Hesap erişimleri kesilir, oturumlar kapatılır ve şifreler farklı bir cihazdan değiştirilir.
- Bankaya ya da ödeme kuruluşuna işlem iadesi ve blokaj talebi iletilir, talep numarası alınır.
- Cihaz üzerinde silme veya biçimlendirme yapılmaz; inceleme için olduğu gibi korunur.
- Kolluğa ya da savcılığa şikâyet dilekçesi verilir, dilekçeye alınan ekran görüntüleri eklenir.
Hangi Kayıt Neyi İspatlar
- Sahte site adresi ve yönlendiren bağlantı: fiilin yöntemi
- Kısa mesaj, e-posta başlıkları ve gönderici bilgisi: iletişimin kaynağı
- Banka işlem dökümü ve alıcı hesap bilgisi: para akışının izi
- Uygulama bildirim kayıtları ve cihaz giriş geçmişi: zaman çizelgesi
- Görüşme kayıt numaraları: mağdurun bildirim yaptığı anın tespiti
Ekran Görüntüsünün Değerini Artırmak
Ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir; tarihin, adres çubuğunun ve saatin göründüğü tam ekran kayıtları tercih edilmelidir. Sahte sayfa kısa sürede kaldırıldığından, mümkünse sayfa kaynağının da saklanması yararlıdır. Yayında olan bir içerik söz konusuysa noter aracılığıyla tespit yaptırmak, sonradan ortaya çıkacak inkâr savunmalarını zayıflatır.
Erişim Engelleme ve Veri Boyutu
Sahte site kişisel hakları ihlal ediyorsa erişimin engellenmesi yoluna başvurulabilir; bu yol cezai süreçten bağımsız işler ve hızlı sonuç vermesi bakımından ayrıca değerlidir. Aynı olayda kişisel veriler bir kurum üzerinden sızmışsa, veri sorumlusunun bildirim ve güvenlik yükümlülükleri yönünden ayrı bir başvuru gündeme gelebilir.
Şikâyette Süre ve Kapsam
Bilişim yoluyla işlenen fiillerin bir bölümü şikâyete bağlı olduğundan, öğrenmeden itibaren işleyen süreye dikkat edilmelidir. Dilekçede yalnızca sonuç değil, olayın kronolojisi de yazılmalı; hesap hareketlerinin izlenebilmesi için alıcı hesaplara ilişkin araştırma talebi açıkça belirtilmelidir.
Burada anlatılanlar genel bilgilendirme amacı taşır. Her saldırının teknik izleri farklıdır ve kayıtların saklama süreleri sınırlıdır; bu nedenle gecikmeden hukuki destek almanız kayıtların kaybolmasını önleyebilir.