Oltalama (phishing) dosyalarında kaybedilen ilk şey çoğu zaman para değil zamandır. Sahte site kapanır, kısa mesaj başlığı değişir, uygulama içi bildirim geçmişi yenilenir. Bu rehber, phishing mağdurunun platforma, ödeme kuruluşuna ve adli mercilere yapacağı başvuruları tek bir takvimde toplamak ve dosyanın yanlış kapıda beklemesini önlemek için hazırlanmıştır.
İlk Saatlerin Kaydını Dondurmak
Bir phishing olayında usul planı, hukuki nitelendirmeden önce başlar: olayın kendisi kayıt altına alınmalıdır. Ekran görüntüsü tek başına zayıftır; görüntünün alındığı cihaz, tarih-saat bilgisi ve bağlantı adresi birlikte saklanmalıdır.
- Sahte bağlantının tam adresi, yönlendirme zinciriyle birlikte metin olarak not edilir.
- Gelen kısa mesaj veya e-postanın başlık bilgileri silinmeden dışa aktarılır.
- Hesaptan çıkan işlemlerin tutar, saat ve alıcı bilgisi ayrı bir tabloya yazılır.
- Cihazda zararlı yazılım şüphesi varsa cihaz sıfırlanmadan önce inceleme imkânı korunur.
Üç Ayrı Kapı, Üç Ayrı Takvim
Phishing dosyasının tek bir muhatabı yoktur ve her muhatabın süresi ayrı işler. Bu ayrımı yapmadan gönderilen dilekçe, çoğu zaman görev yönünden sonuçsuz kalır.
- Ödeme tarafı: Bankaya veya ödeme kuruluşuna yapılan bildirim, paranın zincirin bir sonraki hesabına geçmeden bloke edilmesi ihtimalini doğurur; en kısa sürede yapılması gereken adım budur.
- Adli taraf: Cumhuriyet başsavcılığına yapılacak suç duyurusu, TCK 243-245 arasında düzenlenen bilişim alanındaki suçlar bakımından soruşturma açılmasını sağlar; hesap hareketlerinin izlenmesi ve el koyma talepleri bu dosya üzerinden yürür.
- İçerik tarafı: Sahte sayfanın yayından kaldırılması ve erişimin engellenmesi, 5651 sayılı Kanun çerçevesinde ayrı bir usule tabidir. Kişisel verilerin ele geçirilmesi boyutu ise KVKK kapsamında değerlendirilir.
Takvimi Kim Kurar
Uygulamada en sık yapılan hata, tüm başvuruların sonucunu bekleyip sonraki adımı planlamaktır. Doğru yaklaşım, üç hattı paralel yürütmek ve her hat için ayrı kontrol tarihi belirlemektir. Ödeme kuruluşundan gelen olumsuz cevabın tarihi, adli dosyaya sunulacak dilekçenin gerekçesini besler; soruşturma dosyasındaki hesap bilgisi de ödeme tarafındaki talebi güçlendirir.
Yanlış Mercie Başvurunun Görünmeyen Bedeli
Yanlış mercie yapılan başvurunun asıl zararı reddedilmesi değil, mağdurun bu süre boyunca doğru adımı atmamış olmasıdır. Sahte sayfanın kaldırılmasını savcılık dosyasından beklemek, içerik hâlâ yayındayken yeni mağduriyetlerin doğmasına yol açar. Aynı şekilde para transferi itirazını yalnızca şikâyet dilekçesiyle sınırlı tutmak, ödeme tarafındaki bloke imkânını fiilen ortadan kaldırır.
Dosyayı Toparlarken
Phishing dosyalarında sonuç, çoğunlukla ilk günlerde kurulan düzenle belirlenir: hangi belge kime, hangi tarihte sunuldu ve hangi cevap alındı. Bu kayıt tutulmadığında, ilerleyen aşamada zarar miktarının ve ihmalin ispatı zorlaşır.
Buradaki açıklamalar genel nitelikte bilgilendirmedir; her olayın teknik ve hukuki görünümü farklıdır. Kendi dosyanız bakımından atılacak adımları belirlemeden önce, belgelerinizi bir hukukçuyla birlikte değerlendirmeniz yerinde olur.