Sahte bağlantı, taklit banka sayfası ya da kurum görünümlü mesajla yapılan phishing saldırılarında ilk saatler belirleyicidir. Paranın hareket ettiği zincir kısa sürede birden çok hesaba dağıldığından, şikâyetin gecikmesi hem tespiti hem iadeyi zorlaştırır. Bu rehber, olayın hemen ardından yapılacak bildirimleri, suç duyurusu dilekçesinin içeriğini ve kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi hâlinde izlenecek itiraz yolunu ele alıyor.
İlk 24 Saatte Yapılacaklar
- Bankanın çağrı merkezine bildirim yapılıp işlem itirazı kaydı açtırılır; işlem numarası saklanır.
- Karşı hesabın bloke edilmesi talebi yazılı olarak iletilir.
- Sahte site adresi, gönderen numara veya e-posta başlığı ekran görüntüsüyle kaydedilir.
- Cihazda uzaktan erişim uygulaması yüklendiyse kaldırılmadan önce kayıt alınır.
- Kolluğa ya da savcılığa başvurularak şikâyet dilekçesi verilir.
Dilekçenin Hukuki Çerçevesini Doğru Kurmak
Phishing olayları tek bir suç tipine sıkışmaz. Fiilin niteliğine göre TCK kapsamındaki bilişim sistemine girme, sistemi engelleme ve bozma, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması ile dolandırıcılık hükümleri gündeme gelebilir. Kişisel verilerin ele geçirilmesi söz konusuysa KVKK bakımından ayrıca ihlal bildirimi ve şikâyet yolu değerlendirilmelidir. Sahte içerik bir internet sitesinde yayımlanmışsa 5651 sayılı Kanun çerçevesinde erişimin engellenmesi talebi ayrı bir başvuru konusudur ve ceza soruşturmasının sonucunu beklemez.
Delil Zincirini Bozmadan Toplamak
- Ekran görüntüleri tarih ve saat görünecek şekilde, kırpılmadan alınmalıdır.
- SMS ve e-posta içerikleri silinmemeli; e-postanın kaynak başlıkları da kaydedilmelidir.
- Para transferine ilişkin dekont, alıcı hesap bilgisi ve zaman damgası dosyaya eklenmelidir.
- Telefonla yönlendirme yapıldıysa arama kayıtları ve numara bilgisi listelenmelidir.
- Cihazın adli incelemesi gerekebileceğinden fabrika ayarlarına dönülmemelidir.
Takipsizlik Kararı Verilirse
Soruşturma sonunda kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi, dosyanın kapandığı anlamına gelmez. Karara karşı, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. İtiraz dilekçesinde soyut şikâyet tekrarından kaçınılmalı; toplanmayan delil, dinlenmeyen tanık veya sorulmayan kurum yazısı somut olarak gösterilmelidir. Ayrıca ceza yargılamasından bağımsız olarak, uğranılan zarar için hukuk mahkemesinde tazminat yolu açıktır; bilişim yoluyla işlenen dolandırıcılığın nitelikli hâlleri uzlaştırma kapsamında değerlendirilmediğinden, telafiyi yalnızca ceza dosyasına bağlamak doğru bir strateji olmaz.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Olayın tekniği, paranın izlediği yol ve toplanan kayıtların niteliği süreci değiştirir; şikâyet dilekçesini vermeden önce delillerin bir hukukçuyla gözden geçirilmesi, sonradan tamamlanması güç eksikleri önler.