Tazminat dosyalarında talebin reddedilmesinin en yaygın sebebi haksızlığın anlatılamaması değil, zararın rakama dönüştürülememesidir. Aşağıda TBK ve HMK ekseninde, tüketici işlemlerinde TKHK'nin devreye girdiği hâller de dâhil olmak üzere, delil kurgusunun nasıl kurulacağı ve ispat boşluklarının nerede oluştuğu ele alınmıştır.
Zararı Kalemlere Ayırmadan Talep Yazılmaz
Tek bir toplam rakam üzerinden kurulan talepler, bilirkişi incelemesinde dağılır. Bunun yerine zarar; fiilî zarar, yoksun kalınan kâr, tedavi ve bakım giderleri, iş göremezlik ve manevi zarar gibi kalemlere ayrılmalı, her kalemin dayanağı ayrı gösterilmelidir. Belirsiz alacak veya kısmi dava tercihinin de bu ayrıştırmaya göre yapılması gerekir.
Sorumluluğun Kaynağı Delil Listesini Belirler
Sözleşmeye aykırılıkta ispat ekseni sözleşme metni, ifa kayıtları ve ihtarlardır. Haksız fiilde ise kusur, zarar ve illiyet bağının üçü birden ortaya konmalıdır. Haksız fiil kaynaklı taleplerde TBK'nın öngördüğü kısa ve uzun zamanaşımı süreleri birlikte işler; zararın ve failin öğrenildiği an bu nedenle dosyada belgelenmelidir. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa daha uzun ceza zamanaşımının uygulanabilirliği ayrıca tartışılır.
İhtardan Davaya Başvuru Sırası
- Zarar kalemleri ve dayanak belgeler bir tabloya işlenir.
- Muacceliyet ve temerrüt için noter ihtarı gönderilir; faiz başlangıcı buradan kurulur.
- Zorunlu arabuluculuk kapsamındaki uyuşmazlıklarda süreç dava şartı olarak önce tamamlanır.
- Delil tespiti gerektiren durumlarda, deliller bozulmadan mahkemeden tespit istenir.
- Dava dilekçesinde her talep kalemi ayrı rakamla ve ayrı gerekçeyle yazılır.
Bilirkişi Raporuna İtirazın Teknik Dili
Rapora itiraz, sonuca katılmadığını bildirmekle olmaz. İtiraz dilekçesi; raporun hangi veriyi kullanmadığını, hangi varsayımı hangi belgeye rağmen kabul ettiğini ve hesabın hangi adımında sapma olduğunu göstermelidir. Ek rapor talebi ile yeni bilirkişi heyeti talebi farklı sonuçlar doğurur; ikisinin bilinçli seçilmesi gerekir.
Bu içerik genel bilgi vermek için hazırlanmıştır. Zararın türü, tarafların sıfatı ve olayın gerçekleştiği an tazminat hesabını kökten değiştirebileceğinden, talep oluşturulmadan önce dosyaya özel bir değerlendirme yapılması yerinde olur.