Tazminat dosyalarında hükmedilen tutarı belirleyen şey çoğu zaman zararın büyüklüğü değil, zararın hangi tarihten itibaren ve hangi belgeyle ortaya konulabildiğidir. TBK, HMK ve tüketici ilişkilerinde TKHK çerçevesinde yürüyen bu süreçte ihbar ve ihtar aşaması, davanın matematiğini baştan kurar.
İhtarın Faiz ve Temerrütle Bağı
Borçlunun temerrüde düşürülmesi, faizin işlemeye başladığı anı belirler. Vadesi belli olmayan borçlarda bu an, kural olarak ihtarın borçluya ulaştığı tarihtir. Bu nedenle ihtarnamede talep edilen tutarın, dayanağının ve ödeme için verilen sürenin açık yazılması gerekir. "Zararımı karşılayın" biçiminde kurulan soyut bir metin, sonradan hangi kalem için hangi tarihten faiz istendiği tartışmasını doğurur. İhtarın tebliğine ilişkin belge, dava dosyasının en çok kullanılan ekidir.
Zararın Kalemlere Ayrılması
- Fiili zarar: onarım, yenileme ve yerine getirme giderleri
- Yoksun kalınan kazanç: gelir kaybının belgeyle desteklenmesi
- Yapılan zorunlu masraflar: ulaşım, ekspertiz, teknik rapor
- Manevi zarar: olayın kişilik değerleri üzerindeki etkisinin somut anlatımı
Her kalem ayrı belgelendirilmelidir; toplu bir rakam yazıp ekine karışık fatura demeti koymak, bilirkişi incelemesinde büyük ölçüde eksiltmeye yol açar.
Zamanaşımı Haritası
Sözleşmeye aykırılıktan doğan alacaklar ile haksız fiilden doğan tazminat talepleri farklı zamanaşımı rejimlerine tabidir; haksız fiilde zararın ve failin öğrenilmesine bağlı bir süre ile olay tarihinden itibaren işleyen daha uzun bir süre birlikte değerlendirilir. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa ceza zamanaşımının etkisi ayrıca gündeme gelir. Bu nedenle dosyanın ilk sayfasına olay tarihi, öğrenme tarihi ve ihtar tarihi birlikte yazılmalıdır.
Kısmi Dava mı, Belirsiz Alacak mı?
- Zararın miktarı baştan hesaplanabiliyorsa tam talep kurulur.
- Miktar karşı tarafın elindeki kayıtlara bağlıysa, dava türü buna göre seçilir.
- Bilirkişi raporu sonrası talebin artırılması ihtimali için usuli imkânlar baştan planlanır.
- Faiz türü ve başlangıç tarihi talep sonucunda ayrıca gösterilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; sözleşmenin hükümleri ve olayın niteliği hem süreleri hem talep biçimini değiştirebilir. İhtarname göndermeden önce hesabınızı bir hukukçuyla birlikte kontrol etmeniz önerilir.