Bir tazminat dosyasında taraflar çoğu zaman sorumluluğun varlığında değil, rakamda ayrışır. Bilirkişi raporu geldiğinde ise itiraz için verilen süre kısadır ve genel ifadelerle yazılmış bir itiraz dilekçesi çoğu zaman sonuç doğurmaz. Bu rehber, tazminat hesabına yapılacak itirazın kalem kalem nasıl kurulacağını konu alır.
Raporu Okumanın Sırası
Rapor baştan sona değil, tersten okunmalıdır: önce sonuç tablosundaki rakam, sonra o rakamı üreten varsayımlar. Hesaba temel alınan gelir, dönem, indirim ve faiz başlangıcı gibi girdilerden yalnızca biri değiştiğinde sonuç ciddi biçimde farklılaşır. Bu nedenle itiraz, sonuca değil girdiye yöneltilmelidir.
İtirazın Yöneltileceği Kalemler
- Gelir esası: Hesaba esas alınan kazancın belgeye mi yoksa varsayıma mı dayandığı
- Dönem: Zararın başlangıç ve bitiş tarihlerinin doğru belirlenip belirlenmediği
- Kusur dağılımı: Müterafik kusur nedeniyle yapılan indirimin dayanağı
- Mükerrer kalem: Aynı zararın iki başlık altında hesaplanması
- Faiz: Talep edilen faizin türü ile başlangıç anı
- Manevi tazminat: Maddi hesapla karıştırılmaması gereken ayrı bir değerlendirme
Talebi Baştan Doğru Kurmak
TBK çerçevesinde zararın kapsamı, tazminatın hesabından önce belirlenir. Talep dilekçesinde her kalemin ayrı ayrı gösterilmesi, ıslah ihtiyacını azaltır. Belirsiz alacak ya da kısmi dava tercihi, HMK usulü bakımından zamanaşımı ve faiz sonuçları doğurduğundan dava açılmadan önce karara bağlanmalıdır. Tüketici işlemi niteliğindeki uyuşmazlıklarda TKHK kapsamındaki başvuru yolunun ayrı bir sıra izlediği unutulmamalıdır; sıra atlandığında dosya usulden dönebilir.
İtiraz Dilekçesinin Biçimi
- Her itiraz, raporun ilgili sayfa ve satırına atıfla yazılır
- Karşı görüş yalnızca iddia edilmez, belge veya hesap tablosuyla desteklenir
- Ek rapor mu yoksa yeni bilirkişi mi istendiği açıkça belirtilir
- Talep sonucu, itirazın kabul edilmesi hâlinde ortaya çıkacak rakamla birlikte gösterilir
Sulh Teklifi Karşısında Değerlendirme
Rapordan sonra gelen sulh teklifleri genellikle raporun altındadır; buna karşılık dava süresi, yargılama gideri, vekâlet ücreti riski ve tahsil kabiliyeti de hesaba katılmalıdır. Karşı tarafın ödeme gücü tartışmalıysa, bugünkü daha düşük bir tahsilat, birkaç yıl sonra tahsil edilemeyecek yüksek bir hükümden değerli olabilir. Sulh metninde ise ibra kapsamının, henüz ortaya çıkmamış zararları da kapsayacak biçimde geniş yazılmamasına dikkat edilmelidir.
Not
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Zararın türü ve ispat imkânları dosyadan dosyaya değiştiğinden, rapor elinize ulaştığı anda hesabı bir hukukçuyla birlikte kontrol etmeniz yerinde olur.