Hesabına gelen bir havalenin şüpheli işlem bildirimine konu olması, kişiyi bir anda kapsamlı bir soruşturmanın içinde bulabilir. Bu dosyalarda savunmanın belkemiği, paranın izlediği yolun belgeyle gösterilmesidir. Ancak bunu yapabilmek için önce el koyma ve tedbir kararlarına karşı doğru mercie ve süresinde başvurmak gerekir.
Görev: hangi mahkeme, hangi aşama
TCK 282 kapsamındaki suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama iddiası, ağırlığı itibarıyla ağır ceza mahkemesinin görev alanına girer. Soruşturma aşamasındaki koruma tedbirleri ise sulh ceza hâkimliği tarafından karara bağlanır ve bu kararlara karşı itiraz yolu CMK usulüne göre işler. İtiraz süresi kısadır ve kaçırıldığında tedbir, kovuşturma sonuna kadar sürebilir.
Öncül suç tartışması neden merkezde
Aklama iddiası, kendisinden önce gelen bir suçun varlığına dayanır. Savunmanın ilk hattı çoğu zaman öncül suçun unsurlarının oluşmadığını ya da soruşturmaya konu paranın bu suçla bağlantılı olmadığını göstermektir. Bu nedenle dosyada öncül suç iddiasının hangi delile dayandığı ayrıştırılmalı, bağlantı kurulmayan işlemler tek tek ayrılmalıdır.
Paranın izini belgeleyen dosya düzeni
- Hesap hareketlerini tarih sırasıyla ve açıklama alanlarıyla birlikte dökün.
- Her giriş için kaynak belgeyi eşleştirin: satış sözleşmesi, fatura, tapu, kira geliri, miras intikali.
- Kripto varlık işlemlerinde borsa hesap özetini, cüzdan adreslerini ve transfer kayıtlarını birlikte sunun.
- Nakit hareketlerini kasa kayıtları ve tanık beyanlarıyla destekleyin.
- Üçüncü kişiler adına yapılan işlemlerde ilişkinin niteliğini yazılı belgeyle gösterin.
Hesap üzerindeki tedbirler ve idari boyut
5549 sayılı Kanun çerçevesinde yürüyen süreçler ile 5411 kapsamındaki bankacılık yükümlülükleri, ceza soruşturmasından ayrı bir düzlemde ilerler. Bankanın işlem reddi ya da hesap kısıtlaması her zaman bir mahkeme kararına dayanmaz; bu ayrım yapılmadan başlatılan itirazlar sonuçsuz kalır. Kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin sermaye piyasası düzenlemeleri kapsamındaki yükümlülükler de dosyanın idari yönünü oluşturabilir.
Süre yönetiminde kontrol noktaları
- El koyma kararının tebliğ veya öğrenme tarihini belgeleyin.
- İtiraz süresini takvime işleyip son günden önce bir kontrol günü belirleyin.
- Tedbirin kaldırılması talebinin reddedilmesi hâlinde yeniden itiraz imkânını değerlendirin.
- Uzun süren tedbirlerde ölçülülük argümanını güncel verilerle yenileyin.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut soruşturma dosyasının yerine geçmez. İşlem hacmi, öncül suç iddiası ve tedbirin kapsamı stratejiyi değiştireceğinden, ilk ifade öncesinde hukuki destek alınması önemlidir.