Kripto dolandırıcılığı, çoğu zaman sahte yatırım platformları veya erişilemeyen borsalar üzerinden mağdurun parasını banka havalesiyle aktarmasıyla gerçekleşir. Fiilin ceza boyutu TCK kapsamında değerlendirilirken, aktarılan paranın izlenmesi ve iadesi 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ve 5549 sayılı Kanun çerçevesindeki mekanizmalarla ilgilidir.
Para İzini Erken Kesmek
Dolandırıcılıkta para genellikle birden çok hesap arasında hızla dolaştırılır. Bu nedenle ilk yapılması gereken, gönderen bankaya derhal başvurup işlemin iadesini ve alıcı hesaba bloke konulmasını istemektir. Aynı anda savcılığa suç duyurusu yapılması, hesaplara adli bloke uygulanmasının önünü açar.
Banka İşlemine İtiraz
- Havale/EFT dekontları, işlem saatleri ve alıcı hesap bilgileri eksiksiz derlenmelidir.
- Platformla yapılan tüm yazışmalar ve reklam içerikleri saklanmalıdır.
- Kart veya hesap üzerinden yetkisiz işlem varsa, bankanın güvenlik yükümlülüğü ayrıca sorgulanmalıdır.
MASAK ve Şüpheli İşlem Bildirimi
5549 sayılı Kanun kapsamında finans kuruluşlarının şüpheli işlem bildirim yükümlülüğü bulunur. Suç gelirlerinin aklanmasıyla ilgili 5549 sayılı düzenleme, dolandırıcılıktan elde edilen paranın izlenmesinde önemli bir dayanaktır. Soruşturma kapsamında bu bildirimlerin dosyaya kazandırılması istenebilir.
Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıları
Kripto varlık alım-satım platformlarına ilişkin düzenlemeler SPK çerçevesinde şekillenmektedir. Lisanslı ve lisanssız platform ayrımı, mağdurun muhatap bulabilmesi açısından önemlidir. Yurt dışı merkezli platformlarda ise adli ve idari işbirliği süreçleri devreye girer.
Tazminat ve İştirak İlişkisi
Parayı kullandıran veya hesabını dolandırıcıya açan kişiler bakımından TCK'nın ilgili hükümleri gündeme gelebilir. Mağdur, hem ceza davasına katılabilir hem de zararının tazmini için ayrı hukuki yol izleyebilir.
Her kripto dolandırıcılığı olayında para akışı ve platformun yapısı farklıdır. Bloke ve iade süreçleri zamana son derece duyarlı olduğundan, mağdurun ilk saatlerde hukuki destek alması iade ihtimalini belirgin biçimde etkiler.