Banka hesabına ya da kripto varlık hesabına konulan bloke, çoğu kişi için habersiz biçimde başlar: kart çalışmaz, transfer reddedilir, işlem askıya alınır. 5411 ve 5549 sayılı kanunlar, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK'nın aklama suçuna ilişkin 282. maddesi bu tablonun arka planını oluşturur. Blokeyi kaldırmanın yolu ise itirazdan önce delil paketlemekten geçer.
Blokenin Kaynağını Doğru Teşhis Etmek
Uygulamada birbirine karıştırılan üç ayrı durum vardır: kurum tarafından yapılan idari nitelikteki işlem, adli mercilerce verilen elkoyma kararı ve bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı kısıtlama. Her birinin muhatabı ve itiraz yolu farklıdır. Yanlış mercie yapılan başvuru yalnızca zaman kaybettirmez, aynı zamanda ilerleyen aşamada dosyaya yanlış beyan girmesine de yol açabilir.
Delil Paketleme: Paranın Hikâyesini Anlatmak
Bu tür dosyalarda savunmanın omurgası, hesaba giren paranın meşru kaynağını kesintisiz bir zincirle göstermektir. Paket şu unsurları birlikte içermelidir:
- Gelirin kaynağını gösteren belgeler: bordro, fatura, kira sözleşmesi, satış sözleşmesi
- Hesaplar arası transferlerde her adımın dekontu ve açıklaması
- Kripto işlemlerinde platform ekstresi ve işlem geçmişi dökümü
- Karşı tarafla yazışmalar, sipariş kayıtları, teslim belgeleri
- Varsa vergisel beyanlar ve muhasebe kayıtlarıyla uyum tablosu
Dilekçe Yazmadan Önce Yapılacak Kronoloji Çalışması
- Blokenin uygulandığı tarih ve bunun öğrenildiği tarih ayrı ayrı yazılır.
- Bloke öncesindeki son işlemler ve karşı hesaplar listelenir.
- Şüpheye konu olabilecek işlem tespit edilerek açıklaması hazırlanır.
- Belgeler bu kronolojiye göre numaralandırılır.
- Talep, blokenin tamamının mı yoksa belirli tutarın mı kaldırılmasına yönelik olduğu belirtilerek yazılır.
Bildirimin Geç Ulaşması Halinde Kayıp Nasıl Sınırlanır?
Bloke bildirimi çoğu zaman hesabın açıldığı şubedeki eski adrese ya da güncellenmemiş iletişim bilgisine gönderilir. Bu gecikme, hem itiraz için tanınan süreyi eritir hem de savunma için gerekli platform kayıtlarının erişilebilirliğini azaltır. Bu nedenle durumu fark eder etmez ilgili kurumdan işlem tarihini gösteren yazının talep edilmesi ve platformlardan ekstrelerin gecikmeden indirilmesi gerekir.
Ticari Faaliyet Devam Ediyorsa Ek Önlemler
Şirket hesabı bloke edildiğinde çalışan ücretleri, vergi ödemeleri ve tedarikçi borçları da etkilenir. Bu zincirleme etkiyi dilekçede somut rakamlar yerine belgeli kalemler hâlinde ortaya koymak, talebin ivedilikle değerlendirilmesi bakımından anlamlıdır. Ayrıca alternatif ödeme kanallarının hukuka uygun biçimde kurulması ihmal edilmemelidir.
Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir. Bloke gerekçesi dosyadan dosyaya değiştiğinden, işlem yazısını ve hesap kayıtlarını bir hukukçuyla birlikte değerlendirmeniz önerilir.