Kira artış oranı üzerinde anlaşamayan taraflar çoğu zaman sorunu ertelemeyi tercih eder. Ancak kiracı eski bedel üzerinden ödeme yapmayı sürdürdüğünde, aradaki fark birikerek bambaşka bir riske dönüşür: eksik ödenen kira nedeniyle başlatılan takip ve buna bağlı tahliye talebi. TBK ve TMK ekseninde bu rehber, kira artışı ihtilafının icra ve tahliye boyutunu ve müzakere ile dava arasındaki tercihi ele alır.
İhtilaf Nasıl Doğar
Uyuşmazlık genellikle üç durumda ortaya çıkar: sözleşmede artış hükmünün hiç bulunmaması, hükmün mevzuatla uyumsuz olması ya da taraflardan birinin sözlü bir mutabakata dayandığını iddia etmesi. Her üç halde de yazılı bildirimin varlığı belirleyicidir. Artış talebinin ne zaman ve hangi yolla iletildiği, sonraki tüm tartışmanın çıkış noktasıdır.
Eksik Ödeme Zincirinin Sonucu
Kiracının kendi hesabına göre ödeme yapması, hukuken bedelin o tutar olduğu anlamına gelmez. Aradaki fark birikince kiraya veren temerrüt iddiasıyla takip başlatabilir; bu takip yalnızca alacak tahsiline değil, tahliye talebine de dayanabilir. Bu nedenle uyuşmazlık sürerken ödemelerin tamamen durdurulması genellikle en riskli tercihtir.
Takip Başladığında Kiracının Seçenekleri
- Ödeme emrindeki dayanak sözleşme ve talep edilen dönem kontrol edilir.
- İtiraz edilecekse borcun hangi kısmına ve hangi sebeple itiraz edildiği açıkça yazılır.
- Tartışmasız kısım için ödeme yapılması, temerrüt iddiasının kapsamını daraltır.
- Ödemeler icra dosyası üzerinden ve açıklamalı olarak yapılır.
Tespit Davası ile Protokol Karşılaştırması
Kira bedelinin belirlenmesine yönelik dava, tarafların uzun vadeli ilişkisini hukuki bir zemine oturtur ve emsal kira araştırmasıyla desteklenir. Buna karşılık taraflar arasında ticari veya kişisel bir devam ilişkisi varsa, yazılı protokolle yapılan bir mutabakat daha hızlı sonuç verir. Protokolde yeni bedelin hangi aydan itibaren geçerli olduğu, geçmiş dönem farkının nasıl kapatılacağı ve gelecek yıllarda uygulanacak yöntem belirtilmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sözleşmenizin metni, taşınmazın niteliği ve ödeme geçmişiniz sonucu etkileyeceğinden, adım atmadan önce bir avukatla görüşmeniz önerilir.