Bir taşınmaza birden çok kişinin sahip olduğu ve paydaşların anlaşamadığı durumlarda ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası, paylı mülkiyeti sona erdiren temel yoldur. Bu rehber, TMK ve TBK ekseninde davanın işleyişini ve satış sonrasında taşınmazı boşaltmayan kişiye karşı icra yoluyla tahliye aşamasını ele alır.
Aynen Taksim mi, Satış Yoluyla Paylaşım mı
Mahkeme öncelikle taşınmazın paydaşlar arasında aynen bölünüp bölünemeyeceğini değerlendirir. Bölünme fiilen veya hukuken mümkün değilse, taşınmazın satışı yoluyla paylaşıma geçilir. Kat mülkiyeti kurulu yapılarda 634 kapsamındaki düzenlemeler de bu değerlendirmeyi etkileyebilir. Hangi yolun uygulanacağı, taşınmazın niteliğine göre baştan öngörülmelidir.
Satış Sürecinin Yürütülmesi
Satışa karar verilmesi halinde işlem, açık artırma usulüyle satış memurluğu eliyle yürütülür. Paydaşların satış bedeli üzerindeki payları, tapudaki oranlarına göre dağıtılır. Bu aşamada kıymet takdirine itiraz ve satış ilanının usulüne uygunluğu, paydaşların yakından izlemesi gereken noktalardır.
Taşınmazı Boşaltmayan Kişiye Karşı Tahliye
Satış sonucu taşınmazı alan kişi, içeride oturan paydaş veya üçüncü kişi çıkmadığında icra yoluyla tahliye isteyebilir. Bu aşamada kimin hangi sıfatla oturduğu önem taşır.
- Satışın kesinleşmesi ve tescilin tamamlanması
- Taşınmazdaki kişinin sıfatının (paydaş, kiracı, işgalci) belirlenmesi
- İcra yoluyla tahliye talebinin usulüne uygun kurulması
Süre ve Tebligat Dikkati
Satış ilanı, kıymet takdiri ve tahliye işlemlerinde tebligatların takibi kritiktir. Tebligatın geç öğrenilmesi, itiraz süresinin kaçmasına ve telafisi güç sonuçlara yol açabilir.
Her taşınmaz, niteliği ve paydaş sayısı bakımından farklı bir tablo sunar. Bu yazı genel bilgilendirmedir; taşınmazınızın aynen bölünüp bölünemeyeceği ve tahliye aşaması için tapu ve sözleşme belgelerinizle birlikte hukuki destek almanız uygun olur.