İlamsız takip, elinde mahkeme kararı bulunmayan alacaklıya hızlı bir yol açar; borçlu açısından ise ilk fark edilen sonuç çoğu zaman maaşına konulan hacizdir. İİK ve HMK çerçevesinde yürüyen bu süreçte, borçlunun elindeki en güçlü araç ödeme emrine zamanında ve doğru içerikte itiraz etmektir.
Ödeme Emri Elinize Geçtiğinde İlk Kontrol
Tebliğ zarfının üzerindeki tarih, tüm sürecin başlangıç noktasıdır. İtiraz süresi kısadır ve kaçırıldığında takip kesinleşir; bu aşamadan sonra borcun varlığını tartışmak çok daha zor ve masraflı bir yola, ayrı bir davaya bağlanır. Bu nedenle tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı da ayrıca incelenmelidir; adreste bulunmama şerhinin gerçeği yansıtmadığı durumlar uygulamada sık karşılaşılan bir sorundur.
İtirazın İçeriği Sonucu Belirler
- Borcun tamamına mı, bir kısmına mı itiraz edildiği açıkça yazılmalıdır
- İmzaya itiraz ediliyorsa bu husus ayrıca ve açıkça belirtilmelidir
- Yetki itirazı varsa, yetkili icra dairesi de gösterilmelidir
- Zamanaşımı ya da ödeme savunması varsa dayanağı hazır tutulmalıdır
Ödendi Savunmasını Belgelemek
Borcun ödendiğini ileri sürmek, itirazın en sık kullanılan gerekçesidir; ancak ödeme kaydı sunulamadığında sonuç doğurmaz. Nakit yapılan ödemeler bu nedenle en riskli gruptur. Banka transferlerinde açıklama satırının hangi borca ilişkin olduğunu göstermesi, elden ödemelerde ise imzalı makbuz alınması, sonradan yürütülecek savunmanın tek dayanağı olabilir.
Maaş Haczinin Sınırları
Ücret üzerindeki haciz, kişinin geçimini tümüyle ortadan kaldıracak şekilde uygulanamaz; kanun belirli bir kısmın haczedilemeyeceğini kabul eder ve nafaka alacakları bakımından özel bir rejim öngörür. Birden fazla dosyadan haciz gelmesi halinde sıra cetveli önem kazanır; işverenin kesinti yaparken uyguladığı oran hatalıysa, buna karşı icra dairesine ve gerektiğinde icra mahkemesine başvurulabilir. Kesinti tutarları her ay bordro üzerinden takip edilmelidir.
Taksitlendirme mi, İtirazda Direnmek mi?
Alacaklıyla yapılacak taksit anlaşması, haczin kaldırılmasını sağlayabilir ve maaşın tamamına erişimi yeniden mümkün kılar. Ancak taksit taahhüdünde bulunmak, borcun kabulü anlamına gelir ve itiraz imkânını fiilen ortadan kaldırır. Buna karşılık borç gerçekten mevcutsa, faiz işlemeye devam eden bir takibi uzatmanın maliyeti de göz ardı edilmemelidir. Karar verilmeden önce takip dosyasındaki asıl alacak, faiz ve masraf kalemleri ayrı ayrı hesaplanmalıdır.
Bu açıklamalar genel niteliktedir; takibin dayanağı ve dosyanızın aşaması izlenecek yolu değiştirir. Ödeme emri tebliğ edildiğinde vakit kaybetmeden hukuki değerlendirme almanız önemlidir.