İlamsız icra takibinde borçluya tebliğ edilen ödeme emri, itiraz süresini başlatan en kritik andır. İİK ve HMK çerçevesinde borçlunun elindeki en güçlü savunma aracı, süresi içinde ve doğru içerikle yapılan itirazdır. Bu rehber, itirazın türünü, kapsamını ve sonrasında borçlunun karşılaşacağı yolları ele alır.
İtirazın Türünü Doğru Belirlemek
Borçlu, borcun tamamına itiraz edebileceği gibi yalnızca bir kısmına da itiraz edebilir. Kısmi itirazda kabul edilen tutar belirtilmezse itiraz geçersiz sayılma riski taşır. İmzaya itiraz ile borca itirazın ayrı ayrı ileri sürülmesi gerekir; imza inkârı ayrıca ve açıkça yapılmadığında imza kabul edilmiş sayılır.
İtirazın Sonucu ve Takibin Durması
Süresinde yapılan itiraz, kural olarak takibi durdurur. Bu noktadan sonra top alacaklıya geçer: alacaklı itirazın iptali veya kaldırılması yollarından birine başvurmak zorundadır. Borçlu açısından önemli olan, itirazın hangi gerekçeye dayandığının tutanağa net geçmesidir; çünkü ileride bu gerekçe dışına çıkmak sınırlanabilir.
Borçlunun Elindeki Diğer Savunmalar
- Borcun ödendiğine ilişkin makbuz, dekont veya ibra belgeleri
- Zamanaşımı def'inin ileri sürülmesi
- Takas ve mahsup taleplerinin belgelenmesi
- Yetki itirazının süresinde ve ayrıca yapılması
İtirazdan Sonraki Aşamaya Hazırlık
İtiraz, sürecin sonu değil başlangıcıdır. Alacaklının itirazın iptali davası açması hâlinde borçlu, itirazında dayandığı vakıaları belge ve tanıkla desteklemeye hazır olmalıdır. Kötüniyetle yapılan itirazda tazminat riski bulunduğundan, itirazın dayanağının ciddi ve savunulabilir olması önem taşır. Belgeler tarih sırasına konularak ödeme ve yazışma akışı tek bir kronolojide toplanmalıdır.
Değerlendirme
İcra hukukunda süreler kısa ve çoğu zaman kesin niteliktedir; bir günlük gecikme dahi hakkın kaybına yol açabilir. Buradaki bilgiler genel çerçeve sunar, somut takibin niteliği ve borcun kaynağı yolları değiştirebileceğinden, ödeme emrini aldığınız gün bir hukukçuya danışmanız yerinde olur.