Konkordato talep eden ya da mühlet almış bir borçlunun ücretine yönelen haciz işlemleri, hem mühletin kapsamı hem de kesinti sınırı bakımından tartışma doğurur. Bu rehber, maaş haczine yönelik itiraz ve şikâyet adımlarını konkordato bağlamında ele alır.
Mühletin Kapsamını Belirleyin
İcra ve İflas Kanunu, geçici ve kesin mühlet süresince borçluya karşı takip yapılmasını kural olarak engeller; ancak kanunda sayılan bazı alacaklar bu korumanın dışındadır. Bu nedenle ilk yapılması gereken, haczin dayandığı alacağın türünü tespit etmektir. Alacak istisna kapsamında değilse, mühlete rağmen sürdürülen işlem hukuka aykırılık oluşturur ve bu, bir süre meselesi olmaktan çok işlemin geçerliliği meselesidir.
İtiraz mı, Şikâyet mi
Uygulamada en sık karışan ayrım budur. Takibin dayanağına, borcun varlığına veya miktarına yönelik karşı koyma itiraz; icra müdürlüğünün yaptığı işlemin kanuna aykırı olduğu iddiası ise icra mahkemesine şikâyettir. Maaş üzerindeki kesinti oranının yanlış uygulanması ya da mühlete rağmen haciz konulması şikâyetin konusudur. Memur işlemine karşı şikâyet için kanunda kısa bir süre öngörülmüştür; buna karşılık kamu düzenine aykırılık taşıyan hallerde süre tartışması farklı yürür.
Kesinti Sınırında Dikkat Edilecekler
- Ücretin tamamı değil, kanunda gösterilen orana kadar olan kısmı haczedilebilir
- Nafaka alacakları bakımından farklı bir rejim uygulanır
- Birden fazla haciz varsa sıra cetveli ve öncelik ilişkisi kontrol edilmelidir
- İşverence yapılan kesintinin bordroya doğru yansıtılıp yansıtılmadığı incelenmelidir
Kesintinin fazla yapıldığı hallerde, işverene yazılan yazı çoğu kez tek başına yeterli olmaz; düzeltmenin icra dosyası üzerinden karara bağlanması istenmelidir.
Yapılandırma Görüşmeleri ile Süreleri Ayırın
Alacaklıyla yürütülen ödeme planı görüşmeleri sırasında haczin kaldırılacağı beklentisiyle beklemek, şikâyet süresinin geçmesine yol açabilir. Doğru yaklaşım, görüşmeleri sürdürürken şikâyet dilekçesini süresi içinde vermek ve anlaşma sağlanırsa dosyayı buna göre güncellemektir. Anlaşma yazılı hale getirilirken, hangi tarihte hangi haczin kaldırılacağı tek tek yazılmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel bilgi vermek içindir. Konkordato dosyasının aşaması ve alacağın niteliği sonucu değiştirebileceğinden, işlem tebliğ edildiği anda hukuki değerlendirme almanız önerilir.