İcra takibinde en sık karşılaşılan kayıp, alacaklının haklı olmadığı için değil, dosyayı zamanında hareket ettirmediği için yaşanır. İcra ve İflas Kanunu, haczin ayakta kalması ve satışın gerçekleşmesi için belirli talep ve süre kuralları öngörür; bu kurallar işletilmediğinde haciz düşer ve süreç baştan kurulmak zorunda kalır. Bu rehber, satış ve e-haciz aşamalarını dosya izleme disipliniyle birlikte ele alır.
Haczin Ayakta Kalması
Haciz, konulduğu anda kalıcı bir hak doğurmaz; kanunda öngörülen süre içinde satış talep edilmezse hükümsüz hâle gelir. Bu nedenle haciz tutanağının tarihi, dosyanın en görünür yerine yazılmalıdır. Taşınır ve taşınmazlar için satış talebine ilişkin kurallar farklı işlediğinden, her mal grubu ayrı satırda takip edilmelidir. Aynı dosyada birden fazla tarihte konulmuş hacizler varsa, her biri için ayrı bir takvim tutulması gerekir.
E-Haciz Sonrası Kritik Pencere
Elektronik ortamda uygulanan hacizler hızlıdır; itiraz ve şikâyet pencereleri de aynı ölçüde dardır. Borçlu bakımından, haczedilemeyecek nitelikteki bir gelire haciz uygulanmışsa bunun ileri sürülmesi zamana bağlıdır. Maaş haczinde kesinti oranı, emekli aylığı üzerindeki haczin koşulları ve nafaka alacaklarının özel durumu ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Bankaya konulan blokenin dosya borcunu aşan kısmının çözülmesi için talep yapılması gerektiği de sıkça gözden kaçar.
Satış Sürecinin Adımları
- Kıymet takdiri yapılır ve rapor taraflara tebliğ edilir.
- Kıymet takdirine itiraz süresi kaçırılmadan değerlendirme yapılır.
- Satış talebi ve gerekli masraf yatırılır.
- İlan ve elektronik satış takvimi izlenir.
- İhale sonrası şikâyet süresi ve ihalenin kesinleşmesi ayrıca takip edilir.
Sık Yaşanan Süre Kayıpları
- Satış talebi için gereken masrafın eksik yatırılması nedeniyle talebin geçerli sayılmaması
- Kıymet takdiri raporunun tebliğ edildiğinin fark edilmemesi
- Taşınmaz üzerindeki üçüncü kişi haklarının satıştan önce araştırılmaması
- Borçlunun istihkak iddiasının süresinde karşılanmaması
- İhalenin feshi talebinin dar süresinin kaçırılması
Borçlu Tarafın Planı
Borçlu açısından da satış süreci bir takvim işidir. Borcun yapılandırılması, taksitlendirme talebi veya malın rayiç değerinin altında satılmasını önlemeye yönelik itirazlar belirli aşamalarda ileri sürülmelidir. Satış aşaması ilerledikçe manevra alanı daralır; bu nedenle ilk haciz bildirimi geldiğinde dosyanın tamamı incelenmeli, takibin dayanağı ve kesinleşip kesinleşmediği kontrol edilmelidir. Takip kesinleşmemişse haciz işlemlerine karşı şikâyet yolu ayrı bir hat oluşturur.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Takibin türü, haczedilen malın niteliği ve dosyanın aşaması izlenecek yolu değiştirir; icra dosyanız özelinde hukuki destek almanız uygun olacaktır.