İş uyuşmazlıklarında iki talep sıklıkla aynı dosyada birleşir: feshin geçersizliği ve ödenmemiş fazla çalışma alacağı. Bunların usulü ise birbirinden farklıdır. 4857, 7036 ve 5510 ekseninde yürüyen bu süreçte en sık görülen kayıp, kısa süreli işe iade yolunun kaçırılması ve fazla mesainin kayıtla desteklenememesidir.
Fesih Bildirimini Okuma Biçimi
Fesih yazısında gösterilen gerekçe, ilerideki tüm tartışmanın çerçevesini çizer. İşveren sonradan yeni bir sebep ekleyemeyeceği için, bildirimdeki ifadelerin ne kadar somut olduğu belirleyicidir. Bildirimin tarihi, elden mi tebliğ edildiği, imzadan imtina tutanağı düzenlenip düzenlenmediği ve savunma istenip istenmediği ilk kaydedilecek başlıklardır.
Arabuluculuk Aşamasını Boş Geçmemek
İşe iade talebi bakımından arabuluculuk dava şartıdır ve süresi kısadır. Uygulamada görülen hata, arabuluculuk başvurusunda taleplerin eksik yazılmasıdır. Başvuru formunda yer almayan bir alacak kalemi, sonraki aşamada usul tartışması doğurabilir. Bu nedenle işe iade, kıdem, ihbar, fazla çalışma, yıllık izin ve varsa diğer kalemler baştan sayılmalıdır. Son tutanağın anlaşma mı anlaşmama mı olduğu ve kimlerin taraf gösterildiği de dikkatle kontrol edilmelidir.
Fazla Çalışmanın İspatı
- İşe giriş çıkış kayıtları, kartlı geçiş verileri ve vardiya çizelgeleri
- Puantaj kayıtları ile bordroların birbirini doğrulayıp doğrulamadığı
- Bordroda fazla çalışma tahakkuku varsa, ödemenin banka kaydıyla eşleşmesi
- İşyeri yazışmaları, görev talimatları ve mesai dışı iletişim kayıtları
- Aynı dönemde çalışmış tanıkların hangi bölümde ve hangi tarihlerde bulunduğu
Tanık Delilinde Sık Yapılan Hata
Tanık dinletmek, fazla çalışmanın ispatında yaygın yoldur; ancak tanığın çalıştığı dönem ile talep edilen dönem örtüşmüyorsa beyanın değeri sınırlı kalır. Bu yüzden tanık listesi hazırlanırken her tanığın hangi tarih aralığını ve hangi birimi doğrulayacağı önceden belirlenmelidir. Kendisi de aynı işverene karşı dava açmış tanıkların beyanının nasıl değerlendirilebileceği ayrıca hesaba katılmalıdır.
Sıralı Uygulama Planı
- Fesih bildiriminin tebliğ tarihi ve varsa savunma talebi kayda geçirilir.
- Arabuluculuk başvurusu, tüm talep kalemleri yazılarak süresinde yapılır.
- Anlaşmama hâlinde son tutanak tarihinden itibaren dava takvimi kurulur.
- Eldeki kayıtlar dönemlere ayrılır, eksik dönemler için işverenden celp talep edilir.
- Bilirkişi hesabı geldiğinde, kabul edilen çalışma düzeni ile tanık beyanları karşılaştırılır.
İş hukukunda talepler birbirine bağlı ilerlediği için tek bir eksik adım, sonraki kalemleri de etkileyebilir. Fesih bildirimini aldığınız gün takvimi kurmanız ve kalemlerin tamamını bir hukukçuyla listelemeniz yerinde olacaktır.