İşe iade talebi ile kıdem hesabı birbirinden bağımsız iki başlık gibi görünür; oysa aynı dosyada birbirini besleyen iki hattır. 4857 sayılı Kanun feshin geçerliliğini, 7036 sayılı Kanun uyuşmazlığın hangi usulle görüleceğini, 5510 sayılı Kanun ise sigortalılık kayıtlarının çerçevesini belirler. İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerine ilişkin 6331 sayılı Kanun kapsamındaki kayıtlar da fesih gerekçesi tartışmasında sık sık gündeme gelir. Bu rehber, kayıt eksikliğinin hem iade hem hesap tarafında nasıl kayba dönüştüğünü ele alır.
Fesih Anında Donan Tablo
Fesih bildirimi yapıldığı anda dosyanın çerçevesi büyük ölçüde çizilir. Bildirimde gösterilen gerekçe sonradan genişletilemediğinden, işçi tarafında ilk yapılacak iş bildirimin tam metnini, tarihini ve ekindeki tutanakları saklamaktır. İşveren tarafında ise gerekçeyi destekleyen kayıtların fesihten önce oluşturulmuş olması gerekir; fesihten sonra üretilen belge ikna gücü taşımaz.
Kıdem Hesabını Ayakta Tutan Kayıtlar
- Hizmet dökümü ve prim gün sayısını gösteren sigorta kayıtları
- Bordrolar ile banka ödeme kayıtlarının karşılaştırmalı dökümü
- Yol, yemek, ikramiye gibi düzenli ek ödemeleri kanıtlayan belgeler
- Aynı işveren nezdinde aralıklı çalışma varsa dönemleri gösteren giriş çıkış kayıtları
- Fazla çalışma iddiası varsa devam çizelgeleri, giriş turnike kayıtları ve tanık listesi
Giydirilmiş Ücret Tartışması
Kıdem hesabında en çok çekişme yaratan konu, hesaplamaya esas ücretin çıplak mı yoksa düzenli ek ödemelerle birlikte mi alınacağıdır. Bu tartışma yalnızca beyanla çözülmez; ödemenin süreklilik taşıdığını gösteren aylık kayıt serisi gerekir. Tek bir aya ait dekont, düzenli ödeme iddiasını tek başına taşımaz.
Sürelerin Sıkışıklığı
İşe iade hattı dar takvimlidir. Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren arabuluculuğa başvuru, anlaşmama hâlinde ise dava açma bakımından kanunda ayrı süreler öngörülmüştür. Bu süreler kaçırıldığında, kıdem ve ihbar alacakları bakımından yol açık kalsa dahi işe iade imkânı ortadan kalkar. Bu nedenle fesih tarihi, tebliğ tarihi ve arabuluculuk son tutanağının tarihi tek bir takvimde izlenmelidir.
Arabuluculuk Masasına Hazırlıklı Gitmek
Arabuluculuk görüşmesine sayısal hazırlık yapılmadan gidilmesi, hem işçi hem işveren için sonradan pişmanlık doğurur. Görüşme öncesinde kıdem, ihbar, yıllık izin ve varsa fazla çalışma kalemleri için alt ve üst senaryolar hesaplanmalı; hangi rakamın altında anlaşmanın anlamlı olmadığı önceden belirlenmelidir. Anlaşma tutanağının kapsamı da dikkatle okunmalıdır, zira geniş yazılmış bir ibra ifadesi başka alacakları da kapsayabilir.
Bu içerik genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır. Fesih türü, çalışma süresi ve işyeri kayıtları sonucu değiştirdiğinden, adım atmadan önce dosyanızı bir avukatla birlikte gözden geçirmeniz tavsiye edilir.