Kişisel verilerin silinmesi talebi çoğu zaman tek bir e-posta ile başlar ve aynı yerde sonlanır. Oysa 6698 sayılı KVKK sistemi kademeli kurgulanmıştır: önce veri sorumlusu, sonra Kurul, ardından idari yargı. Bu sıranın atlanması, en sık karşılaşılan usul kaybıdır. Bu rehber, açık rızanın geçerliliğinin tartışıldığı silme ve yok etme taleplerinde delil dosyasının nasıl kurulacağını ele alır.
Rızanın Geçerliliğini Kim İspatlar?
Açık rıza; belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan bir irade beyanıdır. Veri işlemenin rızaya dayandığı iddiasındaki taraf, bu üç unsurun varlığını ortaya koymakla yükümlüdür. Hizmetin alınmasının rıza verilmesi şartına bağlandığı durumlarda rızanın özgür iradeye dayandığı tartışmalı hale gelir. Bu nedenle üyelik akışının ekran görüntüleri, onay kutucuklarının ön işaretli olup olmadığı ve aydınlatma metninin ayrı sunulup sunulmadığı somut delil değeri taşır.
Aydınlatma ile Rızayı Karıştırmamak
Aydınlatma yükümlülüğü her hâlde vardır ve rızadan bağımsızdır. Uygulamada tek bir metin altında birleştirilen onaylar, hem aydınlatmayı hem rızayı geçersiz kılabilecek bir zemin yaratır. Talep dilekçesinde bu ikisinin ayrı ayrı ele alınması, başvurunun teknik gücünü artırır.
Başvurunun Sırası ve Yazılı İz
- Talep önce veri sorumlusuna, kimliği doğrulanabilir bir yöntemle iletilir.
- Başvurunun tarihi, içeriği ve gönderim kaydı saklanır.
- Cevap verilmez veya yetersiz cevap verilirse Kurul'a şikâyet yoluna gidilir.
- Kurul kararına karşı ise idari yargı yolu gündeme gelir.
Yanlış merci hatası burada iki biçimde ortaya çıkar: veri sorumlusuna hiç başvurmadan doğrudan Kurul'a şikâyet edilmesi ya da uyuşmazlığın niteliğine bakılmaksızın genel mahkemede dava açılması. Tazminat talebi ayrı bir hattır ve şikâyet süreciyle karışmamalıdır.
Silme Talebinde Ne İstenmeli?
- Verinin hangi kanaldan elde edildiğinin açıklanması
- İşleme amacının ve hukuki sebebinin bildirilmesi
- Aktarıldığı üçüncü kişilerin listesi
- Silme, yok etme veya anonim hale getirme işleminin hangisinin uygulandığı
- Yedek sistemlerdeki kayıtların akıbeti
Talep bu kalemler halinde yazıldığında verilen cevap da somutlaşır; genel ifadelerle geçiştirilen bir yanıt, sonraki aşamada başlı başına delil haline gelir.
Bilgilendirme
Bu içerik genel çerçeve sunar; verinin niteliği, özel nitelikli veri olup olmadığı ve işlemenin dayandığı hukuki sebep sonucu değiştirir. Başvuru zincirini başlatmadan önce dosyanızın bir hukukçu tarafından değerlendirilmesi yararlı olur.