Unutulma hakkı talepleri, verinin yalnızca yurt içinde işlendiği varsayımıyla kurgulandığında çoğu zaman yarım kalır. Arama sonuçlarından çıkarılan bir içerik, aynı verinin yurt dışındaki bir sunucuda veya grup şirketinde işlenmeye devam etmesi halinde etkisini yitirir. KVKK ve 5651 sayılı Kanun çerçevesinde bu rehber, talebin aktarım boyutuyla birlikte kurulmasına ve ispat açığının kapatılmasına odaklanır.
Talebin kapsamını baştan doğru çizmek
Başvuruda üç ayrı hedef karıştırılmamalıdır: verinin silinmesi, yok edilmesi veya anonim hale getirilmesi; arama motoru sonuçlarından indeksin kaldırılması; ve verinin aktarıldığı üçüncü kişilere bu talebin bildirilmesi. Yalnızca ilkine odaklanan bir başvuru, veri başka bir alıcıya aktarılmışsa sonucu tam vermez. Bu nedenle başvuru metninde aktarım zincirinin açıklanması ayrıca talep edilmelidir.
Yurt dışı aktarımın ayrı bir inceleme başlığı olduğu
Kişisel verinin yurt dışına aktarılabilmesi kanunda ayrı şartlara bağlanmıştır; yeterlilik kararı bulunan ülkelere aktarım ile bunun dışındaki hallerde başvurulan uygun güvenceler farklı rejimlere tabidir. Uygulamada taahhütname, standart sözleşme ve bağlayıcı şirket kuralları gibi araçlar bu güvenceyi sağlar. Talep sahibi açısından önemli olan nokta şudur: aktarımın hangi hukuki dayanakla yapıldığı sorulmadıkça, veri sorumlusunun cevabı çoğunlukla genel ifadelerle sınırlı kalır.
Delil eksikliğini kapatan somut adımlar
- Talep konusu içeriğin tam adresi, görüntülenme tarihi ve ekran kaydı zaman damgalı biçimde saklanır.
- Veri sorumlusunun aydınlatma metni ve gizlilik politikası, aktarım yapılan ülke ve alıcı grupları yönünden kayıt altına alınır.
- Başvuru, tebliğ edilebilir ve tarihi belgelenebilir bir kanaldan yapılır; sözlü ya da takip edilemeyen kanallar tercih edilmez.
- Verilen cevap, hangi taleplerin karşılanmadığını gösterecek şekilde madde madde karşılaştırılır.
- Cevap verilmemesi veya yetersiz cevap halinde Kurula şikayet dosyası, başvuru ve cevap yazışmalarıyla birlikte hazırlanır.
İçerik güncelliğini yitirdiğinde denge nasıl kurulur?
Unutulma hakkı mutlak değildir; ifade özgürlüğü, basın özgürlüğü ve kamunun bilgi edinme menfaati ile karşılıklı tartılır. Bu tartıda belirleyici olan ölçütler arasında verinin doğruluğu, güncelliğini yitirip yitirmediği, ilgilinin kamuoyunca tanınan bir kişi olup olmadığı ve içeriğin bugün hala bir kamu yararına hizmet edip etmediği yer alır. Başvuru metni bu ölçütlere tek tek cevap verecek şekilde yazıldığında sonuç alma ihtimali belirgin biçimde artar.
Yukarıdaki açıklamalar genel çerçeveyi aktarmaktadır. Veri sorumlusunun yapısı, aktarımın niteliği ve içeriğin bulunduğu mecra süreci değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde dosyaya özgü bir değerlendirme yaptırmanız faydalı olacaktır.