VERBİS kayıt yükümlülüğü, veri sorumlusunun kimliğini ve işleme faaliyetinin çerçevesini görünür kılan bir sicil sistemidir. Kayıt bulunmaması ya da bildirilen bilgilerin gerçek işleme faaliyetiyle örtüşmemesi, ilgili kişi bakımından hem başvuru hem de şikâyet sürecinin başlangıç noktası olabilir. Aşağıda bu tartışmanın merci ve süre boyutu ele alınmaktadır.
VERBİS Uyuşmazlığının İki Ayrı Yüzü
VERBİS kaynaklı ihtilaflar tek tip değildir. Birincisi, veri sorumlusunun sicile hiç kayıt olmaması veya kaydı güncellememesidir; bu, doğrudan KVKK düzenine aykırılık olarak Kurulun idari yaptırım alanına girer. İkincisi, ilgili kişinin kendi verisine dair talebinin karşılıksız kalmasıdır; burada sicil kaydı çoğunlukla muhatabı doğru tespit etmeye yarayan bir araçtır. Şikâyet dilekçesi bu iki yüzü karıştırdığında dosya, hem eksik hem de yanlış çerçeveyle incelenir.
Önce Veri Sorumlusu, Sonra Kurul
Kurula şikâyet, kural olarak veri sorumlusuna yapılmış bir başvurunun ardından gelir. Bu sıra atlandığında dosya esasa girilmeden yönlendirilebilir. Sürelerin işleyişi şu mantığa dayanır: veri sorumlusunun cevap vermesi için tanınan süre dolduktan veya cevap tebliğ edildikten sonra şikâyet penceresi açılır ve başvuru tarihinden itibaren hesaplanan üst sınır her hâlde işlemeye devam eder. Cevapsız kalan başvurularda "bekliyorum" tutumu, en sık rastlanan süre kaybı sebebidir.
Muhatabı Doğru Belirlemek
- Sicil kaydındaki unvan ile faturadaki unvanın karşılaştırılması
- Veri sorumlusu ile veri işleyenin ayrıştırılması
- Yurt dışı yerleşik sorumlularda temsilci bilgisinin kontrolü
- Grup şirketlerinde işleme faaliyetini fiilen yürütenin tespiti
Kurul Kararından Sonra Yargı Aşaması
Kurulun verdiği karar idari nitelikte olduğundan, bu karara karşı gidilecek yol idari yargıdır ve dava idare mahkemesinde açılır. Buna karşılık işlemeden doğan zararın tazmini ve verinin silinmesine bağlı talepler adli yargıda görülür. İki yolun görev alanının karıştırılması, dava açma süresi dolduktan sonra fark edilen bir merci hatasına dönüşebilir. Sicilde yer alan bilgilerle internet ortamındaki yayınların iç içe geçtiği dosyalarda 5651 kapsamındaki başvuru da ayrı bir kanaldır.
Dosyayı Süre Baskısından Kurtaran Küçük Alışkanlıklar
Başvuru ve şikâyet tarihlerini tek bir tabloda tutmak, tebliğ belgesini dilekçeye eklemek ve cevabın hangi gün ulaştığını kayıt altına almak, süre tartışmasını baştan çözer. Elektronik başvurularda gönderim onayının saklanması da ispat yükünü hafifletir.
Not: Bu metin genel çerçeveyi anlatır; sicil kaydının içeriği, işleme amacı ve şirket yapısı sonuca doğrudan etki eder. Somut dosyanızda başvuru sırasını ve merci seçimini bir hukukçuyla birlikte belirlemeniz önerilir.