Boşanma dosyası sonuçlandıktan sonra gündeme gelen mal rejimi tasfiyesi, aslında bir hesap davasıdır ve sonucu büyük ölçüde toplanan belgelerin niteliği belirler. Türk Medeni Kanunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluşuna dair düzenleme çerçevesinde bu rehber, delil toplama sırasına odaklanıyor.
Hangi Rejim Uygulanacak
Evlilik tarihi, tarafların rejim sözleşmesi yapıp yapmadığı ve edinimlerin hangi dönemde gerçekleştiği ilk belirlenmesi gereken noktalardır. Yasal rejimin uygulandığı dönem ile önceki dönem farklı sonuçlar doğurur. Bu ayrım yapılmadan hazırlanan talep, hesabın tamamının yeniden kurulmasını gerektirebilir.
Belge Toplamanın Sırası
- Tapu, araç ve şirket pay kayıtlarının edinme tarihleriyle birlikte çıkarılması
- Edinme bedelinin nasıl ödendiğine dair banka kayıtları ve kredi dosyaları
- Kişisel mal iddiası varsa miras, bağış veya evlilik öncesi edinime ilişkin belgeler
- Ziynet eşyasına ilişkin düğün görüntüleri, fatura ve tanık beyanları
- Malın devredilmiş olması hâlinde devir tarihindeki değere ilişkin veriler
Değer Artış Payı ve Katılma Alacağı Ayrımı
Eşlerden birinin diğerinin malına katkısı söz konusuysa değer artış payı; edinilmiş mallar üzerindeki hak bakımından ise katılma alacağı gündeme gelir. Talep dilekçesinde bu iki kalem birbirine karıştırıldığında hesap yanlış kurulur. Katkının parasal olarak belgelendirilememesi, uygulamada en sık rastlanan eksikliktir; bu nedenle havale açıklamaları ve ödeme dekontları özenle saklanmalıdır.
Malın Kaçırılması İhtimaline Karşı
- Dava öncesinde tapu ve trafik kayıtlarında yapılan devirlerin taranması
- Gerekirse tedbir talebiyle devirlerin durdurulmasının istenmesi
- Üçüncü kişiye yapılan devirlerde muvazaa iddiasının ayrıca kurulması
- Şirket ortaklığı üzerinden yapılan pay devirlerinin ticaret sicil kayıtlarından izlenmesi
Anlaşma ile Bitirmenin Uygun Olduğu Hâller
Tasfiye davaları uzun sürebildiği ve bilirkişi incelemesi masraflı olabildiği için, taraflar arasında protokolle çözüm sık başvurulan yoldur. Ancak protokolde hangi malların kapsandığı, ileride ortaya çıkacak malvarlığı bakımından karşılıklı feragat olup olmadığı ve ödemenin vadesi net yazılmalıdır. Boşanma protokolünde yer alan genel ifadelerin mal rejimi alacağını da kapsayıp kapsamadığı, sonradan başlı başına bir uyuşmazlık konusu hâline gelebilir.
Bu içerik genel bilgilendirme sunar; evlilik tarihi, rejim türü ve malvarlığı yapısı sonucu değiştirir. Kendi dosyanızda hesap kurgusunu bir hukukçuyla birlikte oluşturmanız yararlı olacaktır.