Evlilik birliği sona ererken en çok kaybedilen şey, çoğu zaman dava değil dava konusu malvarlığıdır. Katılma alacağına ilişkin talep haklı olsa bile, taşınmaz devredilmiş, araç satılmış veya hesap boşaltılmışsa kararın pratik değeri kalmaz. Bu nedenle mal rejimi dosyalarında tedbir talebi, esasa ilişkin iddia kadar önemlidir.
Tedbir Talebinin Zamanlaması
Geçici hukuki koruma talepleri, HMK'nın ihtiyati tedbire ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde ileri sürülür. Talebin gücü, çoğu zaman ne kadar erken yapıldığına bağlıdır. Devir işlemi tamamlandıktan sonra yapılan başvuru, artık üçüncü kişinin durumunu da tartışmaya açtığı için çok daha zorlu bir sürece dönüşür. Devir riskine işaret eden somut emareler varsa, bunlar talep dilekçesinde açıkça gösterilmelidir.
Hangi Değerler İçin Ne İstenmeli
- Taşınmazlarda tapu kaydına şerh verilmesi
- Araç ve benzeri kayıtlı mallarda devir kısıtı
- Banka hesapları ve yatırım hesapları bakımından sınırlı koruma
- Şirket payları söz konusuysa pay devrine ilişkin talepler
- Ortak kullanımdaki konutun kullanımına ilişkin düzenleme
Rejimin Tasfiyesinde Kritik Tarihler
Türk Medeni Kanunu bakımından tasfiyede belirleyici olan, evlenme tarihi, rejimin sona erdiği tarih ve değerlerin belirlenmesinde esas alınacak andır. Edinilmiş mal ile kişisel mal ayrımı, katkı ve değer artışına ilişkin talepler bu tarihler üzerinden kurulur. Tarihler net değilse, hesap da net olmaz. Bu nedenle dosyanın ilk aşamasında bir zaman çizelgesi çıkarılması, sonraki bilirkişi incelemesini de kolaylaştırır.
Talep Kalemlerinin Ayrıştırılması
- Katılma alacağı ile katkı payına dayalı talebin karıştırılmaması
- Ziynet eşyasına ilişkin talebin ayrı bir ispat düzeni gerektirdiğinin bilinmesi
- Boşanma davası ile tasfiyeye ilişkin talebin usulî ilişkisinin doğru kurulması
- Nafaka ve tazminat kalemlerinin mal rejimi hesabından bağımsız değerlendirilmesi
Süreyi Kaçırmamak
Mal rejiminden kaynaklanan alacaklar süreye tabidir ve bu süre, çoğu kişinin sandığı gibi boşanma davası sürerken donmaz. Boşanmanın kesinleşmesinden sonra sürecin kendiliğinden ilerleyeceği beklentisi, en sık karşılaşılan hak kaybı sebebidir. Kesinleşme tarihinin takibe alınması ve talebin bu tarihe göre planlanması gerekir. 4787 sayılı Kanun uyarınca aile mahkemeleri görevli olduğundan, görev ve yetki tartışması da başvuru öncesinde netleştirilmelidir.
Bu yazıdaki açıklamalar genel niteliktedir. Malvarlığının yapısı ve evlilik süresi sonucu doğrudan etkilediğinden, tasfiye hesabınız için ayrıca profesyonel değerlendirme almanız önerilir.