Velayete ilişkin talepler çoğu davadan farklı olarak katı bir hak düşürücü süreye bağlı değildir; buna karşılık dosyanın açıldığı an, sunulan delillerin sırası ve ara kararlara verilen cevapların zamanlaması sonucu doğrudan etkiler. TMK, HMK ve 4787 sayılı Kanun bu dengeyi kurar.
Değişiklik Talebinde Zaman Neden Önemli
Velayetin değiştirilmesi her zaman istenebilir; ancak mahkeme çocuğun mevcut düzenini korumaya eğilimlidir. Bu nedenle talebin dayandığı olgunun yakın tarihli ve süreklilik gösteren nitelikte olması beklenir. Aylar önce yaşanmış tek bir olayı gerekçe göstermek çoğu zaman kalıcı bir değişiklik sebebi olarak görülmez. Olayların tarih sırasıyla kaydedilmesi ve okul, sağlık ya da kolluk kayıtlarıyla desteklenmesi talebin ciddiyetini gösterir.
Geçici Tedbir Talebini Baştan İleri Sürmek
Yargılama uzun sürebileceğinden dava dilekçesiyle birlikte geçici velayet, kişisel ilişki düzenlenmesi ve tedbir nafakası talep edilmelidir. Bu talepler sonradan da ileri sürülebilir; ancak aradan geçen sürede oluşan fiili durum esas karar üzerinde etkili olur. Talep edilmediği için düzenlenmeyen kişisel ilişki, ilerleyen aşamada çocuk ile ebeveyn arasındaki bağın zayıfladığı yönünde değerlendirilebilir.
Çocuğun Dinlenilmesi ve Uzman Raporu
- İdrak çağındaki çocuğun görüşünün alınması usulün bir parçasıdır
- Uzman incelemesine katılmamak dosyada aleyhe yorumlanabilir
- Rapora itiraz süresi kaçırılırsa rapor hükme esas alınır
- İtirazda rapordaki hangi tespitin hangi belgeyle çeliştiği gösterilmelidir
Kararın Uygulanmasında Doğru Mercie Başvuru
Kişisel ilişki kararının yerine getirilmemesi halinde izlenecek yol yıllar içinde değişmiştir; çocuk teslimi ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin işlemler icra dairelerinden alınarak adli destek ve mağdur hizmetleri birimlerine bırakılmıştır. Eski usule göre icra dairesine yapılan başvurular görev yönünden reddedilir ve yeniden başvuruya kadar geçen sürede ilişki kesintiye uğrar. Bu nedenle karar elde edildikten sonra uygulama merciinin güncel durumu teyit edilmelidir.
İstinaf Aşamasında Dikkat Edilecekler
Aile mahkemesi kararlarına karşı istinaf yoluna, kararın usulüne uygun biçimde tebliğinden itibaren iki hafta içinde başvurulur. Tebligatın hatalı adrese yapılması bu takvimi tartışmalı hale getirdiğinden adres değişiklikleri dosyaya zamanında bildirilmelidir. İstinaf dilekçesinde velayetin çocuğun yararına aykırı düzenlendiği iddiası, dosyadaki hangi delilin değerlendirilmediğine bağlanmadığında soyut kalır.
Aile dosyalarında sonuç çocuğun yararına ilişkin somut duruma göre şekillenir; bu yazı genel bilgi sunar ve kendi dosyanız için hukuki destek almanız önerilir.