Genel kurul kararına itiraz eden ortak için iki şey aynı anda kritiktir: kararın iptali istemini süresinde ve doğru mahkemeye götürmek, bir yandan da kararın uygulanmasını durduracak geçici koruma istemini aynı dosyada kurmak. Yanlış mahkemeye açılan dava, tedbir talebini de birlikte etkisiz hâle getirir.
Dava hangi mahkemenin görev alanına girer?
Genel kurul kararlarının iptali ve butlanının tespiti istemleri, TTK'dan kaynaklanan ticari davalardandır ve asliye ticaret mahkemesinde görülür. Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi ticaret mahkemesi sıfatıyla bakar. Ortaklar arasındaki kişisel nitelikteki alacak tartışmaları ise farklı bir hukuki temele dayanabileceğinden, dilekçede talebin şirketler hukukuna dayanan yönü ayrıca gerekçelendirilmelidir.
Yetki şirket merkezine bağlıdır ve pazarlık konusu değildir
TTK, bu davalarda yetkiyi şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesine bağlar ve bu yetki kesindir. Ortakların yerleşim yeri, genel kurulun fiilen toplandığı yer veya esas sözleşmeye konulan bir yetki maddesi bu kuralı değiştirmez. Merkez adresi ticaret sicilindeki güncel kayda göre belirlenir; merkez nakli kararı alınmış ancak tescil edilmemişse hangi adresin esas alınacağı ayrıca tartışılır. Bu nedenle dava açılmadan önce güncel sicil kaydının alınması ilk iştir.
Üç aylık süre ve iptal davası açabilecek kişiler
İptal davası, kanunda öngörülen üç aylık hak düşürücü süre içinde açılır ve süre karar tarihinden itibaren işler. Süre hak düşürücü olduğundan mahkemece kendiliğinden gözetilir; uzatılması veya eski hâle getirilmesi mümkün değildir. Davayı açabilecek kişiler de kanunda belirlenmiştir: toplantıda hazır bulunup karara olumsuz oy veren ve muhalefetini tutanağa geçirten ortaklar ile kanunda sayılan diğer hâllerdeki ilgililer. Muhalefet şerhinin tutanağa geçirilmemesi, dava hakkını daha en başta zayıflatır.
Toplantı günü alınacak notlar
- Muhalefet şerhinin metni ve tutanağa geçirildiği an
- Toplantı ve karar nisabına ilişkin hazirun cetveli
- Çağrı usulüne ve gündeme ilişkin belgeler
- Vekâletname ve temsil belgelerinin geçerliliği
Tedbir talebi ayrı bir mahkemeye mi gider?
Kararın yürütülmesinin geri bırakılması istemi, iptal davasına bakan mahkemeden istenir. TTK, iptal davası açıldığında mahkemenin yönetim kurulu üyelerinin görüşünü aldıktan sonra bu yönde karar verebileceğini öngörür. Dava açılmadan önce talep edilen ihtiyati tedbirlerde ise HMK uyarınca esas hakkında görevli ve yetkili mahkemeye başvurulur; başka bir mahkemeden alınan tedbir kararı, esas dava açıldığında sürdürülemeyebilir. Tedbir talebinin gerekçesi, kararın uygulanması hâlinde doğacak ve sonradan giderilemeyecek zarara odaklanmalıdır.
Sıralı hareket planı
- Ticaret sicil kaydı ve merkez adresi teyit edilir.
- Toplantı tutanağı, hazirun ve çağrı belgeleri temin edilir.
- Muhalefet şerhinin varlığı ve içeriği kontrol edilir.
- Üç aylık sürenin başlangıç günü takvime işlenir.
- Tedbir istemi, esas davayla birlikte ve somut zarar gerekçesiyle sunulur.
Şirketler hukukunda süreler kısa ve sonuçları geri dönülemez niteliktedir. Buradaki genel açıklamalar somut toplantınızın koşullarını karşılamayabileceğinden, karar metnini ve tutanakları bir hukukçuyla birlikte incelemeniz yerinde olacaktır.