Bir anonim veya limited şirkette alınan genel kurul kararına karşı çıkacak pay sahibi için ilk mesele, itirazın nereye yöneltileceğidir. 6102 sayılı TTK kararların iptali ve butlanı bakımından ayrı bir sistem kurar; esas sözleşmede veya pay sahipleri sözleşmesinde bir tahkim şartı varsa uyuşmazlığın hangi merci önünde görüleceği ayrıca tartışılır. TBK ise sözleşmesel ilişkilerin yorumunda tamamlayıcı çerçeveyi verir.
Muhalefet Şerhi: Toplantı Salonunda Kaybedilen Dava
Karara karşı iptal talebinde bulunabilmek bakımından toplantıda olumsuz oy kullanılması ve muhalefetin tutanağa geçirilmesi belirleyici bir eşiktir. Bu nedenle toplantıda muhalefet, gerekçesiyle birlikte ve hangi gündem maddesine ilişkin olduğu açıkça yazılarak kaydettirilmelidir. Toplantıya katılamayan pay sahibi bakımından ise çağrının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, gündem ilanı ve belgelerin incelemeye sunulup sunulmadığı ayrı bir denetim başlığı oluşturur.
İptal ile Butlan Arasındaki Ayrım
Her hukuka aykırılık aynı sonucu doğurmaz. Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırılık iddiaları ile pay sahibinin vazgeçilmez haklarını ortadan kaldıran nitelikteki kararlar farklı hukuki kategorilerde ele alınır. Bu ayrım, başvurunun süresini ve talebin biçimini değiştirir. Dilekçe hazırlanırken kararın hangi kategoriye girdiği belirlenmeli, birden çok gündem maddesi hedefleniyorsa her biri için ayrı gerekçe kurulmalıdır.
Kararın Uygulanmasını Durdurmak
Sermaye artırımı, yönetim kurulu değişikliği veya önemli bir malvarlığı devri gibi kararlar hızla uygulanır ve sonradan geri döndürülmesi güçleşir. Bu nedenle iptal talebiyle birlikte kararın icrasının geri bırakılmasına yönelik talep, somut zarar riski anlatılarak ileri sürülmelidir. Ticaret sicilindeki tescil süreci de takip edilmeli, tescil gerçekleştiyse bunun sonuçları dilekçeye yansıtılmalıdır.
Tahkim Şartı Varsa Dosyayı Nereye Taşımak Gerekir?
Esas sözleşmede ya da taraflar arasındaki sözleşmede tahkim kaydı bulunduğunda, uyuşmazlığın tahkime elverişli olup olmadığı ve şartın kapsamı önce incelenmelidir. Şirketler hukukuna ilişkin her uyuşmazlık aynı ölçüde tahkime elverişli sayılmayabilir. Yanlış mercie başvurulması hâlinde ise karşı tarafın ilk itirazı gündeme gelir ve süre kaybı doğar. Bu nedenle başvuru öncesinde tahkim şartının metni, seçilen kurallar ve hakem sayısı gibi hususlar okunmalı; şart geçerliyse tahkim talebinin usulüne uygun bildirimi yapılmalıdır.
Pay Devri Yoluyla Anlaşmak mı, Uyuşmazlığı Sürdürmek mi?
Ortaklar arasındaki uyuşmazlıklarda çözüm çoğu zaman pay devri veya çıkma yoluyla kurulur. Bu tercih yapılmadan önce payın değerlemesinin hangi yönteme göre yapılacağı, ödeme takvimi, rekabet yasağı ve karşılıklı ibraların kapsamı netleştirilmelidir. Anlaşma metni, şirketin defter kayıtlarıyla uyumlu değilse ileride yeni bir uyuşmazlık doğurur.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Şirket türü, esas sözleşme hükümleri ve kararın niteliği izlenecek yolu değiştirdiğinden, somut olayınız için hukuki destek almanız uygun olur.