Anonim ve limited şirketlerde genel kurul kararlarına yönelik itirazlar, çoğu zaman kararın içeriğinden değil, toplantının çağrı ve yetki düzeninden kaynaklanır. Kimin çağrı yapabileceği, kimin temsilen oy kullanabileceği ve muhalefetin nasıl kayda geçirileceği, sonraki aşamada açılacak davanın kaderini belirler. Bu rehber, TTK ve TBK ekseninde başvuru sırasını ele alıyor.
İptal, butlan ve yokluk ayrımı baştan yapılır
Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırı kararlar için iptal davası gündeme gelirken; pay sahibinin vazgeçilmez haklarını ortadan kaldıran ya da eşitlik ilkesini temelden zedeleyen kararlar bakımından butlan tartışılır. Çağrısız toplanan ve toplantı nisabı hiç oluşmamış bir yapıda ise kararın hukuken var olup olmadığı sorgulanır. Dilekçede bu nitelendirme yapılmadan yürütülen dosyalarda talep sonucu ile gerekçe birbirini tutmaz.
Muhalefet şerhi, sonradan tamamlanamayan adımdır
İptal davasında dava açabilecek kişiler bakımından belirleyici olan unsurlardan biri, toplantıda hazır bulunup olumsuz oy kullanmak ve muhalefeti toplantı tutanağına geçirtmektir. Tutanağa geçirilmeyen bir itiraz, sonradan tanık beyanıyla ikame edilmeye çalışıldığında ciddi güçlük doğurur. Muhalefetin hangi gündem maddesine yönelik olduğu da açıkça yazılmalı, genel bir itiraz ifadesiyle yetinilmemelidir.
Yetki ve görev: dosyanın açılacağı yer
Şirket iç ilişkisinden doğan bu uyuşmazlıklarda dava, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde görülür. Temsil yetkisi tartışmalarında ise ticaret sicilindeki tescil ve ilan kayıtları ile imza sirküleri belirleyici olur. Yönetim organının temsil yetkisinin sınırlandırıldığı hâllerde bu sınırın üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilirliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Delil eksikliğinin dosyayı zayıflattığı yerler
- Çağrı ilanının yayımlandığı mecra ve tarihe ilişkin kaydın temin edilmemesi
- Hazır bulunanlar listesinin imzalı örneğinin dosyaya konulmaması
- Vekaletname ve temsil belgelerinin toplantı anındaki hâliyle saklanmaması
- Gündemde yer almayan konuda karar alındığı iddiasının gündem metniyle karşılaştırılmaması
- Bilgi alma ve inceleme talebinin yazılı olarak yöneltilmemiş olması
Karar öncesi hazırlık listesi
- Ticaret sicil kayıtları ve esas sözleşmenin güncel metni temin edilir.
- Toplantı çağrısından karar tarihine kadar tüm evrak kronolojik sıraya konur.
- Muhalefet şerhinin metni ve hangi maddeye ilişkin olduğu tespit edilir.
- Kararın uygulanmasını durdurma ihtiyacı varsa tedbir talebi ayrıca gerekçelendirilir.
Bu içerik genel bir yol haritası sunar; şirket yapısı, pay dağılımı ve esas sözleşme hükümleri sonucu belirgin biçimde değiştirebilir. Karar almadan önce dosyanın bütününü değerlendirecek bir hukukçuyla çalışmanız isabetli olur.