Şirket genel kurulunda alınan bir kararın hukuka aykırı olduğunu düşünen pay sahibi için asıl mesele, kararın içeriğinden önce itiraz hakkının nasıl korunduğudur. Toplantıda susan, muhalefetini tutanağa geçirmeyen veya süresi içinde harekete geçmeyen ortak, sonradan çok haklı olsa bile dava hakkını kullanamayabilir.
Toplantı Anında Yapılması Gerekenler
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu bakımından iptal davası açabilmek, kural olarak toplantıda hazır bulunup karara muhalif kalmaya ve bu muhalefeti tutanağa geçirmeye bağlıdır. Bu nedenle toplantı anı, davanın hazırlık aşamasıdır:
- Muhalefet şerhinin gerekçeli ve hangi gündem maddesine ilişkin olduğu açık şekilde yazdırılması
- Bilgi alma ve inceleme talebinin ayrıca kayda geçirilmesi
- Toplantı ve karar nisabına ilişkin itirazın anında dile getirilmesi
- Vekâletnamelerin ve pay defteri kayıtlarının tutanakta yansıtılması
Çağrı ve Gündem Usulündeki Sakatlıklar
Kararın esası tartışmasız görünse bile, toplantıya çağrının usulüne uygun yapılmaması başlı başına bir iptal sebebi olabilir. Çağrının şekli, süresi, gündemin ilan edilmesi ve gündeme bağlılık ilkesine uyulup uyulmadığı ayrı ayrı incelenmelidir. Gündemde yer almayan bir konuda karar alınması, sıkça karşılaşılan sakatlıklardandır.
İptal, Butlan ve Yokluk Ayrımı
- İptal edilebilir kararlar dar bir süre içinde dava konusu edilir
- Batıl sayılan kararlar bakımından ise tespit talebi gündeme gelir ve süre bakımından farklı bir rejime tabidir
- Hangi ayrımın uygulanacağı, kararın pay sahipliğinin vazgeçilmez haklarına dokunup dokunmadığına göre değişir
- Yanlış ayrım seçimi, davanın esasa girilmeden reddine yol açabilir
Yetkili Mahkeme ve Tedbir
Bu tür davalarda görev ve yetki, şirket merkezine göre belirlenir ve asliye ticaret mahkemeleri devrededir. Kararın uygulanması geri dönüşü güç sonuçlar doğuracaksa, kararın yürütülmesinin geri bırakılması talebi ayrıca ve gerekçelendirilerek ileri sürülmelidir. Sermaye artırımı, pay devri veya yönetim değişikliği gibi konularda tescil işlemi tamamlandıktan sonra tabloyu geri çevirmek çok daha zordur.
Sözleşmesel Boyutun Gözden Kaçmaması
Pay sahipleri arasında ayrı bir sözleşme varsa, TBK çerçevesinde doğan yükümlülükler şirketler hukuku boyutundan bağımsız sonuçlar doğurabilir. Genel kurul kararına karşı açılan davanın yanı sıra, sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan talepler ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme niteliğindedir. Şirket esas sözleşmesi ve toplantı tutanağının içeriği sonucu doğrudan etkilediğinden, karar sonrası vakit kaybetmeden hukuki değerlendirme yaptırmanız önerilir.