Haksız rekabet iddiasına dayalı ihtiyati tedbir taleplerinde sonucu belirleyen şey çoğu zaman esas davanın gücü değil, tedbir dilekçesine eklenen delil paketinin ilk bakışta yarattığı kanaattir. Mahkeme bu aşamada uyuşmazlığı esastan çözmez; 6102 sayılı TTK'nın haksız rekabete ilişkin hükümleri ile TBK'nın haksız fiil çerçevesi ışığında, ihlalin ve zarar tehlikesinin yaklaşık olarak ortaya konup konmadığına bakar. Delil eksikliği bu eşikte, esas yargılamada telafi edilebilecek sıradan bir kusur değildir.
Yaklaşık İspat Eşiği Neyi Değiştirir
Yaklaşık ispat, iddianın kesin biçimde kanıtlanmasını değil, hâkimde ciddi bir ihtimal kanaati uyandırmasını gerektirir. Bu, delil standardını düşürür ama delil ihtiyacını ortadan kaldırmaz. Uygulamada en sık yapılan hata, ihlalin varlığına ilişkin belge sunulup zarar tehlikesinin ve gecikmedeki sakıncanın hiç belgelendirilmemesidir. Tedbir kararı üç ayağın birlikte gösterilmesini bekler: ihlal oluşturan davranış, bu davranışın başvurana yönelttiği somut tehlike ve tedbirin gecikmesi hâlinde doğacak telafisi güç sonuç.
Dilekçe Öncesi Toplanacak Delil Paketi
- İhlale konu tanıtım, ambalaj, ilan veya çevrimiçi içeriğin tarih bilgisi görünecek biçimde alınmış çıktıları ve arşiv kayıtları
- Kendi sunumunuz ile ihlal iddiasına konu sunumu yan yana gösteren karşılaştırma tablosu
- Müşteri kaybını veya ciro düşüşünü gösteren muhasebe verileri, iptal edilen siparişler, müşteri yazışmaları
- Çalışan geçişi ya da müşteri listesinin kullanımı iddiası varsa gizlilik kayıtları ve sistem erişim logları
- İhlalin öğrenildiği tarihi belgeleyen ilk yazışma, ihtarname veya şikâyet kaydı
Delil Eksikliğinin Tedbir Aşamasındaki Bedeli
Tedbir talebinin reddi gerekçesiz kalmaz; ret gerekçesi karşı tarafa hazır bir savunma haritası verir. Eksik delille girilen ilk talep reddedildiğinde aynı olgular için yeniden talepte bulunmak fiilen zorlaşır ve dosya, esas yargılamaya karşı tarafın lehine bir ön değerlendirmeyle başlar. Bu nedenle acele etmek ile hazırlıksız girmek arasındaki ayrım kritiktir: ihlalin öğrenilmesinden sonra geçen süre uzadıkça acilliğin inandırıcılığı azalır, ancak delili toplamadan yapılan başvuru da ret riskini büyütür.
Delil Tespiti ve Teminat Dengesi
İhlalin kısa sürede ortadan kaldırılabilecek nitelikte olduğu hâllerde, örneğin çevrimiçi içerik, süreli kampanya veya fuar tanıtımı gibi durumlarda, tedbirden önce delil tespiti yoluna gidilmesi sonradan yaşanacak ispat çıkmazını önler. Teminat konusu da baştan planlanmalıdır: teminat öngörülmediğinde lehe verilen karar uygulanamadan askıda kalabilir. Karşı tarafın tedbire itiraz edeceği ve haksız tedbir nedeniyle tazminat gündeme getirebileceği ihtimali, talebin kapsamının ölçülü tutulmasını gerektirir.
Talebi Daraltarak Güçlendirmek
Geniş ve soyut yazılmış tedbir talepleri, örneğin tüm ticari faaliyetin durdurulması istemi, delil gücüyle orantısız kaldığı için bütünüyle reddedilebilir. Talebin delillerle desteklenen tek tek fiillere bağlanması daha isabetlidir: belirli bir ibarenin kullanımının durdurulması, belirli bir içeriğin yayından kaldırılması, belirli bir listeye dayalı müşteri temasının önlenmesi gibi. Daraltılmış talep hem yaklaşık ispat yükünü hafifletir hem de kararın icra edilebilirliğini artırır.
Buradaki değerlendirmeler genel niteliktedir; her dosyanın delil durumu ve ticari koşulları farklıdır. Tedbir talebinin zamanlaması ve kapsamı kesinleştirilmeden önce dosyanın bir hukukçu tarafından bütün olarak incelenmesi yerinde olur.