Ticari hayatta bir teşebbüsün dürüstlük kurallarına aykırı davranışları haksız rekabet oluşturur. TTK, TBK ve 6102 sayılı Kanun çerçevesindeki bu uyuşmazlıklar, taraflar arasında geçerli bir tahkim şartı varsa devlet mahkemesi yerine tahkimde çözülebilir. Bu rehber, haksız rekabet iddiasının tahkim yolunda nasıl ele alındığına odaklanır.
Tahkim Şartının Kapsamı Sorunu
Öncelikle taraflar arasındaki sözleşmedeki tahkim şartının, haksız rekabetten doğan talepleri de kapsayıp kapsamadığı incelenir. Geniş yazılmış bir tahkim klozu sözleşme dışı fiillerden doğan istemleri de içerebilirken, dar bir kloz yalnızca sözleşmenin ifasına ilişkin uyuşmazlıklarla sınırlı kalabilir. Bu değerlendirme, yolun en başında yapılmalıdır.
Haksız Rekabette Tipik Fiiller
- Rakibin ürün veya hizmetini kötüleyen yanıltıcı beyanlar
- İş sırlarının hukuka aykırı biçimde ele geçirilmesi ve kullanılması
- İltibas yaratacak şekilde tanıtım ve ambalaj kullanımı
- Çalışanların sözleşmeye aykırı biçimde ayartılması
Talep Türleri ve İhtiyati Tedbir
Haksız rekabette tespit, men, sonuçların ortadan kaldırılması ve tazminat talep edilebilir. Fiilin sürmesi hâlinde ihtiyati tedbir hayati önem taşır; ancak tahkimde tedbir yetkisi, tahkim şartının içeriğine ve seçilen kurallara göre değişir. Bu nedenle acil koruma ihtiyacı, yol seçiminde göz önünde tutulmalıdır.
Delil ve Zararın Ortaya Konması
Haksız rekabette zararın miktarı çoğu zaman doğrudan belgelenemez; bu durumda pazar payı kaybı, ciro düşüşü ve fiilin süresi birlikte değerlendirilir. Ekonomik verilerin ve karşılaştırmalı dönem analizlerinin uzman görüşüyle desteklenmesi, tazminat talebini güçlendirir.
Değerlendirme
Tahkim, gizlilik ve hız avantajı sağlasa da maliyet ve tedbir yönünden dikkatli değerlendirme gerektirir. Buradaki açıklamalar geneldir; sözleşmenizdeki tahkim şartının lafzı sonucu değiştireceğinden, uyuşmazlık doğduğunda metni bir ticaret hukuku avukatına inceletmeniz yerinde olur.