Ortaklar arasındaki uyuşmazlıklar, ticari hayatın en hızlı sertleşen alanlarındandır. 6102 sayılı TTK ve TBK ekseninde yürüyen bu dosyalarda esasa girmeden kaybedilen davaların önemli bölümü, dava şartı arabuluculuğun atlanmasından ve süreye bağlı talep türlerinin gecikmesinden kaynaklanır.
Hangi Talep Arabuluculuk Şartına Tabi
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından ticari davalarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Buna karşılık her şirket içi uyuşmazlık aynı kategoriye girmez; kararların hükümsüzlüğü, iptali ya da özel usule tabi talepler farklı değerlendirilir. Ortaklar arası bir ihtilafta hem para alacağı hem şirket kararlarına yönelik talepler bir arada bulunuyorsa, talepler ayrıştırılmadan hazırlanan dilekçe usulden ret riski taşır.
Genel Kurul Kararlarına Karşı Takvim
Genel kurul kararlarının iptali için karar tarihinden itibaren üç aylık dava süresi işler. Bu süre, ortağın kararı öğrenmesine göre değil kararın alındığı tarihe göre hesaplandığından, toplantıya katılmayan ortaklar bakımından özellikle risklidir. Toplantıya muhalefet şerhinin tutanağa geçirilmesi de birçok hâlde dava hakkının önkoşuludur.
Delil Mimarisi: Şirket Kayıtları
- Ticaret sicili kayıtları ve tescil edilmiş esas sözleşme değişiklikleri
- Genel kurul ve yönetim kurulu karar defterleri ile hazirun cetvelleri
- Pay defteri ve pay devrine ilişkin onay kararları
- Ticari defterlerin usulüne uygun tutulup tutulmadığına ilişkin tespitler
- Ortaklar arasındaki yazışmalar ve varsa ortaklık sözleşmesi ekleri
Adım Adım Hazırlık
- Talepler para alacağı ve şirket hukukuna özgü talepler olarak ayrıştırılır.
- Dava şartına tabi kalemler için arabuluculuk başvurusu yapılır.
- Süreye bağlı iptal talepleri için tarih hesabı bağımsız yürütülür.
- Şirket kayıtlarına erişim sağlanamıyorsa tespit ve inceleme yolları değerlendirilir.
- Şirketin işleyişini koruyacak geçici hukuki koruma talepleri planlanır.
Usule Aykırı İşlemin Şirkete Maliyeti
Çağrının usulüne uygun yapılmaması, gündeme bağlılık ilkesinin ihlali veya yetersiz temsil, alınan kararı tartışmalı hale getirir. Bu tür sakatlıklar yalnızca ilgili kararı değil, o karara dayanılarak yapılan tescil ve işlemleri de etkileyebileceğinden, şirket yönetimi açısından toplantı öncesi usul denetimi davadan daha ekonomiktir.
Bu metin bilgilendirme amaçlıdır. Şirket tipi, esas sözleşme hükümleri ve uyuşmazlığın niteliği sonucu değiştireceğinden, adım atmadan önce şirket belgeleriyle birlikte hukuki değerlendirme yapılması uygun olur.