Son yıllarda uyuşturucu pazarlamasında Telegram başta olmak üzere şifreli mesajlaşma uygulamaları, Instagram hikâyeleri, Snapchat ve karanlık ağ pazarları kullanılmaktadır. Bu suçların tespiti ve kovuşturulması özel teknik altyapı gerektirir.
Yöntemler — Pratik Anatomisi
- Telegram kanalları: "Menü" paylaşımı, sipariş alma.
- Instagram hikâye/post: Şifreli emoji ve kod kelimelerle reklam.
- "Drop" sistemi: Müşteriye konum gönderilir; madde gizli yere bırakılır.
- Kripto ödeme: Bitcoin, USDT, Monero ile takip zorluğu.
- Karanlık ağ pazarları: Tor üzerinden marketler.
Cezai Sorumluluk — TCK m.188/3
Telegram/sosyal medya üzerinden satış teklifi yayma, "satışa arz" fiilini oluşturur ve TCK m.188/3 kapsamında cezalandırılır. Ayrıca:
- Sürekli reklam yayını → ticaretin "süreklilik" unsuruna delil.
- Müşteri sayısı ve hacim → ceza takdirinde ağırlaştırıcı.
- Çocuğa hitap eden içerik → m.188/6 artırımı.
- Birden çok kişiyle örgütlü çalışma → m.188/5 örgüt artırımı.
Soruşturma Teknikleri
- Açık kaynak istihbarat (OSINT): Açık paylaşım taraması.
- Gizli soruşturmacı (CMK m.139): Müşteri taklidi ile kanıt toplama.
- İletişim tespit ve dinleme (CMK m.135): Numara ve uygulama trafiği.
- IP-konum eşleşmesi: ISP üzerinden abone tespiti.
- Adli bilişim incelemesi: Ele geçirilen cihaz analizi.
- Kripto cüzdan analizi: Blokzincir izleme yazılımları.
Yargıtay 10. CD — İlke
10. CD, sosyal medya / mesajlaşma uygulamaları üzerinden yapılan satış reklamı ve fiili teslimatın tespit edildiği dosyalarda; "satışa arz" yönünden teknik delillerin (IP, cihaz, blokzincir) delil zincirinin korunarak sunulmasını arar; tek başına ekran görüntüsünün yetersiz olabileceği yönünde değerlendirmeler yapar.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Müdafii Açısından Kritik Noktalar
- Hesap sahipliğinin sanığa ait olduğunun ispatı yeterince güçlü mü?
- Ekran görüntüleri orijinaline uygun mu? Manipülasyon riski.
- Gizli soruşturmacının "kışkırtıcı tahrik" sınırını aşıp aşmadığı.
- Kripto cüzdanların gerçekten sanığa ait olduğunun teknik kanıtı.
- "Drop" yerinden ele geçirilen maddenin sanıkla bağlantısı.
"Kışkırtıcı Tahrik" (Entrapment) Sınırı
Gizli soruşturmacı CMK m.139 uyarınca yetkilidir; ancak suç işlemeyecek olan kişiyi suç işlemeye ikna eden tarzda hareket edemez. Bu sınırın aşılması, delil değerinin reddine yol açabilir (AİHM Teixeira de Castro/Portekiz kararı).
Dijital uyuşturucu dosyaları teknik olarak en karmaşık dosyalardandır. Bilişim ve uyuşturucu avukatı birlikte çalışmalıdır.