Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve ses kayıtları, kişilik hakkına yönelik saldırıyı çok kısa sürede ve geri alınamaz biçimde yayabilir. Bu tür dosyalarda sonuç, hukuki nitelendirmeden önce hızın ve delilin kaybolmadan sabitlenmesinin ürünüdür. Yanlış merciye ya da eksik belgeyle yapılan platform başvurusu ise en kritik saatleri harcar.
İlk Saatler: İçeriği Kaybetmeden Sabitlemek
İçeriğin kaldırılması, aynı zamanda delilin de ortadan kalkması anlamına gelir. Bu nedenle başvurudan önce; içeriğin bulunduğu tam bağlantı adresi, hesap kimliği, yayın tarihi ve saati, görüntülenme verisi ve içeriğin kendisi kayıt altına alınmalıdır. Ekran görüntüsü tek başına zayıftır; ekran kaydı, dosyanın özet değeri ve mümkünse noter aracılığıyla tespit birlikte kullanıldığında ispat gücü belirgin biçimde artar.
Paralel Yürütülmesi Gereken Üç Hat
- Platform hattı: Yer sağlayıcının kendi bildirim mekanizması üzerinden içerik sağlayıcıya ve platforma başvuru
- Yargısal hat: 5651 sayılı Kanun kapsamında içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi talebiyle sulh ceza hâkimliğine başvuru
- Ceza hattı: Fiilin niteliğine göre kişisel verilerin hukuka aykırı yayılması, hakaret veya müstehcenlik boyutuyla savcılığa şikâyet
Yanlış Mercie Başvurunun Bedeli
Uygulamada sık görülen usul hatası, kişilik hakkı ihlaline dayalı talebin doğrudan genel mahkemeye yöneltilmesi ya da yalnızca platforma başvuruyla yetinilip yargısal yolun hiç işletilmemesidir. Platform başvurusu reddedildiğinde veya yanıtsız kaldığında süreci ilerletecek olan yargısal karardır. Talep dilekçesinde her bir bağlantı adresinin tek tek gösterilmesi de zorunludur; genel ifadelerle yapılan başvurular uygulanabilir bir karar üretmez.
İçeriğin Yeniden Yayımlanmasına Karşı Plan
Deepfake dosyalarının ayırt edici özelliği, aynı içeriğin farklı hesap ve alan adlarında yeniden ortaya çıkmasıdır. Bu nedenle ilk karardan sonra bir izleme süreci kurulmalı, yeni bağlantılar için ek talep hazır tutulmalıdır. KVKK kapsamındaki veri sorumlusuna başvuru yolu ile TCK'nın bilişim sistemlerine yönelik suçları düzenleyen 243-245. maddeleri, hesabın ele geçirilmesi gibi ek unsurlar varsa aynı dosyada değerlendirilmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. İçeriğin türü, yayıldığı platform ve mağdurun sıfatı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, kayıt altına alınmış delillerle birlikte hukuki destek alınması önem taşır.