Deepfake içerikle karşılaşan kişinin en büyük düşmanı zamandır: içerik yayıldıkça hem zarar büyür hem de asıl kaynağa ulaşmayı sağlayacak veriler silinir. TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin 243-245 hükümleri, internet yayınlarına dair 5651 ve kişisel verilere ilişkin KVKK bu dosyada birlikte devreye girer. Aşağıda, platform başvurusu merkezli bir uygulama sırası önerilmektedir.
İlk Saatlerde Yapılması Gereken Delil Tespiti
İçeriğin ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir. Bunun yerine tam URL, kullanıcı adı ve profil bağlantısı, paylaşım zamanı, yorum ve paylaşım sayıları ile içeriğin kendisi bir arada kaydedilmelidir. Mümkünse noter aracılığıyla tespit yaptırmak veya elektronik tespit hizmetlerinden yararlanmak, içerik silindikten sonra da elde delil kalmasını sağlar. Yayının aynı anda birden çok platformda bulunduğu durumlarda her biri ayrı ayrı belgelenmelidir.
Platforma Başvuruda Talebi Doğru Kurmak
Platformların şikâyet formları genellikle kategoriye göre işler; "taciz", "kimliğe bürünme", "rıza dışı görüntü" veya "sentetik medya" gibi başlıklardan hangisinin seçildiği sonucu değiştirir. Başvuruda içeriğin neden gerçek olmadığı, kişinin kimliğinin nasıl kullanıldığı ve doğurduğu zarar kısa ve doğrulanabilir biçimde anlatılmalıdır. Başvuru numarası, tarih ve platformdan gelen otomatik yanıtlar mutlaka saklanmalıdır; bu kayıtlar sonraki aşamada platformun bilgilendirildiğini ispatlar.
Platform Yanıt Vermezse: Yargısal Yollar
Kişilik haklarını ihlal eden internet içerikleri bakımından erişimin engellenmesi ve içeriğin kaldırılmasına ilişkin talepler sulh ceza hâkimliğine yapılır. Bunun yanında içeriğin niteliğine göre suç duyurusunda bulunulması ve ayrıca tazminat talebi gündeme gelebilir. Verinin hukuka aykırı işlenmesi söz konusuysa KVKK kapsamında veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kurula şikâyet yolu da değerlendirilmelidir.
Kaldırma mı, Ceza Yolu mu, Tazminat mı?
Aciliyet zararın yayılmasını durdurmakta olduğundan, ilk hamle genellikle içeriğin kaldırılmasına yönelir. Ancak yalnızca kaldırma ile yetinmek, içeriği üreten kişinin tespitini imkânsızlaştırabilir; log kayıtlarının saklama süresi sınırlıdır. Bu nedenle kaldırma talebi ile faili tespite yönelik adımlar eş zamanlı planlanmalıdır. Karşı taraf bilinen bir kişiyse, özür ve içeriğin gönüllü kaldırılmasını içeren bir çözüm hızlı sonuç verebilir; ancak bu çözüm, sonraki paylaşımlara karşı güvence içermelidir.
Yayılmayı İzleme Rutini
İçerik kaldırıldıktan sonra aynı görüntünün başka hesaplarda yeniden yayımlanması sık görülür. Belirli aralıklarla yapılan görsel ve metin araması, yeni yayınları erken yakalamayı sağlar.
Buradaki bilgiler genel niteliktedir. Dijital içerik uyuşmazlıklarında delil kısa sürede kaybolduğundan, gecikmeden hukuki destek almanız ve elinizdeki kayıtları eksiksiz muhafaza etmeniz önemlidir.